Colombo Time

BOONDI " L i v e "

Google Groups
Subscribe to BOONDI " L i v e " | බූන්දි සජීවී සංවාද
Email:
Visit this group

බූන්දියට එන පාර

වයර් දිගේ- boondionline@gmail.com | ගොළුඛෙලි තැපෑලෙන්- බූන්දියේ අපි, 190/3/A, කැන්දලියැද්දපාළුව, රාගම.

Followers



තිලක් නන්දන හෙට්ටිආරච්චි නිර්මාණ කළ, "ගුටි කෑමට නියමිතයි" නාට්‍යය, 2014 අගෝස්තු 27 වන දින, සවස 5:00ට, පේරාදෙණිය එදිරිවීර සරච්චන්ද්‍ර්‍ර එළිමහන් රංග පීඨයේදී රංගගත කෙරේ.

රංගනය- ඩබ්ලිව්. ජයසිරි, සරත් කොතලාවල සමග ධර්මප්‍රිය ඩයස්
සංවිධානය- විද්‍යාපීඨ ශිෂ්‍ය සංගමය

Guti Kamata Niyamithayi, Sinhala Drama, Thilak Nandana Hettiarachchi, Peradeniya Wala



මේ බූන්දිය ඔබේ මූණු පොතට එක් කරන්න | Share this Boondi on Facebook
|



-උඩුකය නිරුවත් නාරි රූ සහිත සඟරාවක් ළඟ තබාගෙන හසු වූ සිසුන් දෙදෙනෙකු පාසලෙන් දොට්ට දමයි. මේ එතැන් සිට;

ලොකු සර්...
කමක් නෑ එළෙව්වට
පාසැලෙන්

ඉඩ දෙන්න යුරේසියන් කෙල්ලන්ට
අපිත් එක්කම යන්න
උන් ඇත්තෙ අපට හරි ආදරෙන්

සත්තං ඕං!
අපි නෙවෙයි වැරදිකාරයෝ
මා ඔයේ වම් ඉවුරබඩ
ආං ඉන්නව තාම
වසංගත ලෙඩකාරයා
(වෙන කවුරුවත් නෙවෙයි
අපේ සිංහල සර්)

සැලළිහිණියේ අඟනුන්ට
පණ නොදුන්නා නම්
අප්සරා වල් ගැහැණු ගැන
ගල් ගැහෙන කවි නොකීවා නම්
නෑ මේ වගේ නිංගිරාවක්
එහෙම නම් අපිත් අද හොඳින්

පුළුලුකුල - රිය සක වන්
තැඹිලි රත ගත්- තිසර තන්
ඔන්න ඕවයි සර්
අපිට දරන්නට බැරුව ගිය තැන්

සිරා සහ මා ගාව
හිටිය උන් බෝ තුටින්
අතින් අත ගියේ නම්
අපේ වරදින්

ලොට තනැති කෙල්ලෙකුගෙ
ඇහැ නොගැටුනා නම්
උස් ළැමත් දරාගෙන
අදත් උන් ඉන්නවා හොඳින්....

පසු සටහන

පිස්සෙක් වගේ
කාලය දුවා ඇත හැල්මේ
වෙච්ච අපරාදේ
පව්! කෙල්ලො දුක් විඳිනවා
ලොකු සර් තුරුලේ

ලෙඩකාරයා නිදැල්ලේ
වසංගත කවි උණ බෝ කරනවා
සිතු සේ....
සිරා මා බැහැදකින අතරේ
ගිලෙනව සිනා සයුරේ
අර අතීතය ඇසුරේ

“සෙල්ලමක් නෙවෙයි
අපේ ජීවිත අනතුරේ
ඔයාටත් බෝ වෙලා කවි ලෙඩේ
අපි සදහටම අඳුරේ”
ඇඟවුම බිරිඳගේ

සේරටම මුල
වසංගත ලෙඩ කාරයගෙ භජනේ
මදැයි කරගත්ත අපරාදේ!

-යන්නං චන්දරේ (2014)

ඩී. එම්. ටීම්රාන් කීර්ති



මේ බූන්දිය ඔබේ මූණු පොතට එක් කරන්න | Share this Boondi on Facebook
|



සාර සංක්ෂේපය-

මෙම පර්යේෂණය මගින් සම්ප්‍රදාය පිළිබඳ කථීකාව පුළුල් ව හා ගැඹුරින් විමසුමට ලක් කිරීම අරමුණු කෙරේ. අධ්‍යයනය ප්‍රධාන කොටස් කිහිපයකින් යුක්ත වේ. එනම් සම්ප්‍රදාය යන යෙදුමේ සංස්කෘත නිරුක්ති හා Tradition යන ඉංග්‍රීසි පදයේ ලතින් නිරුක්ති විමසීමත් ඊට අද්‍යතන ශබ්දකෝෂකරුවන් විසින් දෙනු ලබන අර්ථ විමසීමත්, සංකල්පයක් ලෙස නවීනත්වය යන පදයට විරුද්ධාර්ථයෙන් එය යෙදිය හැකි ද යන්න විභාග කිරීමත් මෙහි දී සිදු කෙරේ. සම්ප්‍රදාය ව්‍යුහයක් ලෙස විග්‍රහ කිරීමත් "සම්ප්‍රදායික" නමැති සංකල්පයෙන් එය වෙනස් වන ආකාරයත් මෙහි සාකච්ඡා කෙරේ.

සම්ප්‍රදාය පිළිබඳ ඉන්දු උප මහද්වීපික කලාපයේ ඇති දැනුම ගවේශණය කිරීමත්, ඔවුහූ සම්ප්‍රදාය දෙවියන්ගේ අදෘශ්‍යමාන හෙන්ඩුව ලෙස සමාජගත මිනිසා මෙහෙය වීමට භාවිත කළ ආකාර විග්‍රහ කිරීමත් මෙම පර්යේෂණයෙන් සිදු කෙරේ. පෙරදිග සම්ප්‍රදාය සංකල්පයක් ලෙස පැවතිය ද එම භාෂාත්මක යෙදුම යටත් විජිත උරුමයක් ලෙස ලබා ගත් ආකාරයත් විදාරණය කෙරේ.

සම්ප්‍රදාය පිළිබඳ නිදහස් මානවවාදීන්ගේ විග්‍රහ කිරීම් හරහා නූතන අවධියේ එය ශාස්ත්‍රාලීය සංකල්පයක් ලෙස වර්ධනය වූ ආකාරයත් යටත් විජිතකරණය හරහා එම දැනුම ලොව පුරා ව්‍යාප්ත වූ ආකාරයත් විස්තර කරමින් ස්වදේශිකරණයේදී යටත් විජත වල උගතුන් විසින් එළියට් හා ලෙවිස් ආදීන්ගේ සංකල්ප භාවිතයට ගන්නා ආකාරයත් විමර්ශනය කෙරේ.

සම්ප්‍රදාය නිර්මාණය කිරීමේ භාවිතය පිළිබඳ යටත් විජිත අත්දැකීම් සැළකිල්ලට ගනිමින් එහි දිව්‍යමය ස්වරූපය භෞතික අර්ථකථනයකට ලක් කෙරෙන එරික් හොබ්ස් බෝව්ම් හා ටෙරන්ස් රේන්ජර්ගේ ශාස්ත්‍රීය මැදිහත්වීම සාකච්ඡාවට භාජනය කිරීමත් ව්‍යුහයක් ලෙස සම්ප්‍රදාය නිර්ප්‍රභූ ජනයාට ස්වකීය නිදහස උදෙසා කරන සටනේ දී අවියක් ලෙස භාවිත කිරීමට ඇති ශක්‍යතාව අවධාරණය කිරීමත් මෙ මගින් සිදු කෙරේ.

සම්ප්‍රදාය යනු සාහිත්‍ය විචාරයට මෙන් ම සමාජ විචාරයටත් සමාජ සංශෝධනයටත් භාවිත කළ හැකි නූතනත්වය තුළ සම්භව වූ සාධනීය සංස්කෘතික ව්‍යුහයකිය යන්න මේ පර්යේෂණය මගින් සාධනය කෙරේ.

ප්‍රමුඛ පද- සම්ප්‍රදාය, නූතනත්වය, සර්වකාලීනත්වය, නිදහස් මානව වාදය, ඉන්දු උප මහද්වීපය

සම්ප්‍රදායේ සංස්කෘත නිරුක්ති

සම්ප්‍රදාය නමැති පදයේ නිරුක්තිය සැකසී ඇත්තේ සංස්කෘත ස+ ප්‍ර+ ධ යන ශබ්දවල එකතුවෙනි. ස(සං) යනු පරිපූර්ණ යන අර්ථයේ යෙදෙන උපසර්ගයකි. ප්‍ර යනු අතිශයාර්ථයේ යෙදෙන උපසර්ගයකි. යනු දැරීමේ අර්ථ ඇති ධාතුවකි. සම්ප්‍රදා නමැති වචනයට සිංහල වාක්‍යාවසාන නිපාතය එකතු වී සම්ප්‍රදාය යන වචනය තැනී ඇත. මේ පදයේ අර්ථ වනුයේ පරපුර, පිළිවෙල, සම්මුතිය, සිරිත, රීතිය, රූඪීය, උරුමය පරපුරෙන් ලැබුණු දැනුම, පාරම්පරික සිද්ධාන්තය, ආගමික සිද්ධාන්තය, විශේෂ දේවියකට පවත්වන පූජා විධිය යනුයි. (අලගියවන්න, 1925)

සම්ප්‍රදාය පිළිබඳ හින්දු ආගමික කතිකාව

සම්ප්‍රදාය යන සංකල්පය හින්දු ආගම තුළ ප්‍රධාන ස්ථානයක් ගනි යි. හින්දු දහමෙහි සම්ප්‍රදාය යනුවෙන් ගැනෙනුයේ ආකල්ප, අදහස් හා භාවිතයන් සමූහයකි. එය පවත්වාගෙන යන පරම්පරාව විසින් උචිත පරිදි වෙනස් කරමින් අර්ථකථනය කරමින් පවත්වාගෙන යනු ලබයි. අතීතයේ සිට පැවත එන අදහස් ආකල්ප හා භාවිතයන් සමූහයක් මෙ ලෙස සම්ප්‍රදාය ලෙස ගනි යි. වත්මන් පරපුරේ එම සම්ප්‍රදාය පිළිපදින්නන්ට උචිත ලෙස එය ඉතා පරිස්සමින් වෙනස් කර ගැනීමට ද ඉඩ ඇත. සම්ප්‍රදායේ අඛණ්ඩත්වය පවතිනුයේ ඒ අයුරිණි. (Gupta,R.2002)

යම් අයෙකු කවර හෝ ආගමික සම්ප්‍රදායකට අයත් වනුයේ එම පුද්ගලයා උපනයනය ලද ගුරු පරපුර අනුවයි. සම්ප්‍රදායේ හිමිකම උපතින් නො ලැබේ. (ibid) යමෙකු කවර හෝ ආගමික සම්ප්‍රදායක උපනයනය ලබත් නම් හේ ඊට අයත් මන්ත්‍ර පිළිබඳ දැනුම ලැබිය යුතු ය.[1] විවිධ දෙවිවරුන්ට අනුව සම්ප්‍රදායන් නිර්මාණය වී ඇතත් ඒ කිසිදු සම්ප්‍රදායකට ඇතුළත් නො වී වෙසෙන ඍෂිවරු ද ඇත. රාමණ මහා ඍෂිවරයා ඊට කදිම උදාහරණයක් විය. එතුමා ආදි ශංකරයන්ගේ සන්‍යාසී සම්ප්‍රදායට ඇතුළත් කර ගැනීමට උත්සාහ දැරුව ද හෙතෙම එය ප්‍රතික්ෂේප කළේ ය. (Ebert,2006.89)

හින්දු ආගම තුළ ප්‍රධාන සම්ප්‍රදායන් කිහිපයක් ඇති අතර තවත් කුඩා අනු කුඩා සම්ප්‍රදායන් රාශියක් වේ. වෛෂ්ණව සම්ප්‍රදාය ප්‍රධාන සම්ප්‍රදායකි. පද්ම පුරාණයට අනුව එහි සම්ප්‍රදායන් 4කි. ශ්‍රී සම්ප්‍රදාය (ලක්ෂ්මී), බ්‍රහ්ම සම්ප්‍රදාය, රුද්‍ර සම්ප්‍රදාය, සනාකාදි (සිව් කුමාරවරු) සම්ප්‍රදාය ඒ හතරයි. (Apte,1965) ශෛව සම්ප්‍රදාය අනෙක් වැදගත් සම්ප්‍රදායකි. නාථ නමින් තිබ්බත බෞද්ධාගම හා මුසු වූ හින්දු සම්ප්‍රදායක් ද ඇත. එය නාන්දි නාත්, ආදි නාත්, නව නාත් වශයෙන් අනු සම්ප්‍රදායන් 3කට බෙදී ඇත. දශනාමි නමින් තවත් වැදගත් හින්දු සම්ප්‍රදායක් වේ. ඔවුන් අතුරින් එක් උලක් සහිත යශ්ටිය රැගෙන යන පිරිස ඒක දණ්ඩි සන්‍යාසීන් වශයෙන් සැළකේ. ඔවුහූ පූන නූල නො දරති. එහි අනෙක් නිකායක් වන ත්‍රි දණ්ඩි නොහොත් ත්‍රිශූලයක් දරණ පිරිස පූන නූල ද දරති. අද්වෛත වේදාන්ත නමින් තවත් ප්‍රධාන හින්දු සම්ප්‍රදායක් වේ. දෛව මානව හා අද්වෛත මාතා වශයෙන් තවත් ගුරු පරම්පරා රාශියක් ඇති අතර මේ සියල්ල ම දිගු ආගමික සම්ප්‍රදායන්ට උරුමකම් කියයි. ඒ සියලු ම සම්ප්‍රදායන් තුළ දැකිය හැකි පොදු ලක්ෂණ ද ඇත. මේ සම්ප්‍රදායන් හැමෙකක් ම අඩු ම තරමින් වසර 1000 කටවත් පෙර පටන් පවතින දැනුම් විශ්වාස ආදිය මත පිහිටා සංවිධානය වී ඇත.

සම්ප්‍රදාය පිළිබඳ ඉන්දු උප මහද්වීපික කතිකාව

ලංකාවේ, සිංහල බෞද්ධ භාවිතය තුළට ද සම්ප්‍රදාය පිළිබඳ සංකල්පය පැමිණෙන්නට ඇත්තේ ද හින්දු ආභාෂයෙන් විය යුතු ය. එහෙත් පැරණි සිංහල ගද්‍ය පද්‍ය කෘති කිසිවක හෝ සම්ප්‍රදාය යන යෙදුම දැකිය නො හැකි ය. එහෙත් සම්ප්‍රදාය නමැති සංකල්පාවලිය අතීතය පුරා ම දැකිය හැකි වේ. සංස්කෘත ලෞකික ශාස්ත්‍ර තුළ සම්ප්‍රදාය යන්න ව්‍යංගයෙන් යෙදී ඇතත් ඒවා එම සංඥා නාමයෙන් හැඳින්වීමේ ක්‍රමයක් එකල නො පැවතියා විය හැකි ය. දණ්ඩී විසින් සංස්කෘතෙන් රචනා කළ කාව්‍යාදර්ශය, අබා සලමෙවන් නිරිඳු විසින් සියබස්ලකර නමින් සිංහලට නගනු ලබද් දී "කව් ලකුණැජරන්" යනුවෙන් සඳහන් කරනුයේ සම්ප්‍රදාය පිළිබඳව යි. (සියබස්ලකර 02 ගීය)

සංස්කෘත මහා කාව්‍ය ආභාෂයෙන් රචනා කළ මුවදෙව්දාවත, සසදාවත, කව්සිළුමිණ යනාදී කිසිදු කෘතියක සම්ප්‍රදාය අගයා නැත. කාව්‍යශේඛරකරු ද සම්ප්‍රදාය ගෞරවයට හා වන්දනයට ලක් කළ ද එම යෙදුම භාවිත කොට නැත. සිදත් සඟරාකරු, "සඳරුත් විධි සියල් අනුරූ සේ පියෝනන්" (සන් අදියරේ මුල් කවිය) යයි දැක්වූයේ සම්ප්‍රදාය පිළිබඳව යි. ඡේක ප්‍රයෝග යනු භාෂාවේ අතීත භාවිතය යි. මෙ ලෙස පැරණි සිංහල සාහිත්‍යය තුළ සම්ප්‍රදාය යන සංකල්පය භාවිත ව ඇතත් සම්ප්‍රදාය යන යෙදුම භාවිත ව නැත. ඊට හේතුව වන්නට ඇත්තේ මේ යෙදුම සංග්‍රහ වීම හා ප්‍රචලිත වීම මෑතකාලීන ව සිදු වීම විය හැකි ය.

සිංහල සාහිත්‍ය ග්‍රන්ථවලට ගුරු වූ සංස්කෘත ග්‍රන්ථවල ද සම්ප්‍රදාය යන යෙදුම හමු නො වේ. ඉපැරණි හින්දු ආගමික ශ්ලෝකවල නම් සම්ප්‍රදාය යන වචනය දැකිය හැකි වේ. දණ්ඩීගේ කාව්‍යාදර්ශයේ දෙ වන ශ්ලෝකයෙන් භරත ආදී පෙරැදුරන් නැමදීම එක් ආකාරයකින් සම්ප්‍රදාය නැමදීමකි. ඔහු වෛදර්භී හා ගෞඩී නමින් කාව්‍ය සම්ප්‍රදායන් දෙකක් යෝජනා කළ ද ඊට සම්ප්‍රදාය යන නම භාවිත නො කරයි. රඝු වංශය, ජානකී හරණය වැනි සංස්කෘත ග්‍රන්ථවල ද සම්ප්‍රදාය නමැති යෙදුම දැකි නො හැකි ය. සංස්කෘත කාව්‍ය සම්ප්‍රදාය නිර්මාණකරුවාගේ වාසනා ගුණය, ප්‍රතිභාව ආදී පුද්ගල බද්ධ කරුණු අවධාරණය කරයි. [2]

සම්ප්‍රදාය ඔවුන්ට අනුව දිව්‍යමය වූවකි. භරත සිය නාට්‍ය ශාස්ත්‍රයේ දී නාට්‍ය කලාවේ සම්ප්‍රදාය දිව්‍යමය වූවක් බව පෙන්වා දෙයි. විදග්ධ සම්ප්‍රදායන් තුළ මෙන් ම ජන සම්ප්‍රදායන් තුළ ද මේ දිව්‍යමය සම්භවය හා සම්ප්‍රදාය දැකිය හැකි ය. කොහොඹා යක් කංකාරිය හෝ කෝලම් උපත වැනි ජන ශිල්ප කලාවක සම්ප්‍රදායන් නිර්මාණය වීම පිළිබඳ ඇත්තේ ද දිව්‍යමය එළඹුම් වේ. [3] නාට්‍ය ශාස්ත්‍රයේ ඇරඹුම හා එහි ශිල්ප සම්ප්‍රදාය පිළිබඳ භරතගේ විග්‍රය මෙ බඳු වේ.

"වේදඉතයන්ගෙන් තොරවු ස්වර්ණමය යුගයෙන් අනතුරුව එළඹි රජත යුගයේ දී සාහිත්‍ය කලා ආදිය නිපදවීම සිදු විය. සියලු දෙවියෝ මහා බ්‍රහ්මයා හමු වී අනෙකුත් වේද සතර වෙන් කොට ඇස් සහ කන් පිනවිය හැකි පස්වන වේදයක් මවන ලෙස ද එය බ්‍රාහ්මණ ක්ෂත්‍රීය වෛශ්‍ය වැනි ද්විජ කුලවලට පමණක් සිමා වුවක් නොව ශුද්‍ර කුල අයට ද පොදු එකක් විය යුතු යැයි ද ආයාචනය කළ හ. මේ අයදුමට කන්දුන් මහා බ්‍රාහ්මයා පස් වන වේදයක් සම්පාදනය කරන්නට කටයුතු යෙදූහ. එහි දී මිනිසුන්ගේ සියලු චේෂ්ටාවන් සම්බන්ධයෙන් දෙනු ලබන සියලු උපදෙස් ඉතිහාසය සමඟ බද්ධ විය යුතු යැයි නියම කෙරිණ. මේ කටයුත්ත සම්පාදනය කිරිම සඳහා මහා බ්‍රහ්ම තෙම පෙළ කියවීම සෘග් වේදයෙන් ද ගීතය සාම වේදයෙන් ද අංගාභිනය යජුර් වේදයෙන් ද චිත්තවේගී හැඟීම් අථර්ව වේදයෙන් ද උපුටා ගන්නා ලද්දේ ය. අනතුරුව මා හැඟි රඟහලක් තනන්නැයි දිව්‍ය ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පි වු විශ්වකර්මට නියම කළ හෙතෙම එ තුළ හිඳගෙන මෙසේ නිම වු කලාව අභ්‍යාස කරන්නැයි භරතමුණිවරයාට උපදෙස් දුන්හ. මේ නව නිර්මාණය දෙවියෝ එක හඩින් සතුටින් පිළිගත්හ. ශිව දෙවියෝ ඊට ප්‍රචණ්ඩ චිත්තවේග ප්‍රකාශ කෙරෙන තාණ්ඩව නැටුම ද පාර්වතිය සුකුමාල රාගික ලාස්‍ය නැටුම ද ප්‍රදානය කළහ. භාරතී යන නාට්‍ය ශෛලි හතර දෙන ලද්දේ විෂ්ණු ය. අනතුරුව මේ දිව්‍ය වේදය ගුණ පක්ෂයෙන් හීන කොට නාට්‍ය ශාස්ත්‍ර නමින් පෘතුවි තලයට පවරා දිමේ කාර්යය භරතට පැවරිණ"
(-නාට්‍ය ශාස්ත්‍ර. පරි. මාරසිංහ 1994:1-18)

නාට්‍යයේ සම්ප්‍රදාය දිව්‍යමය වන බව මෙයින් පැහැදිලි වේ. එහි ඇති උපදෙස් හා චාරිත්‍ර ආදිය දිව්‍යමය භාෂිත යි. එහෙයින් අනුල්ලංඝණිය වේ. සාහිත්‍යයේ දී යෙදෙනවාට වඩා වැඩි අගයකින් සම්ප්‍රදාය යන්න ශිල්ප කලාවල දී භාවිත වේ. සම්ප්‍රදායේ නො පිහිටා ශිල්ප කර්මාන්තවල යෙදිය නො හැකි ය. සම්ප්‍රදාය නිවැරදි ව නො දැන වඩුවෙකුට සිය කර්මාන්තය කළ නො හැකි ය. පිළිම නෙලීම, ගෘහ නිර්මාණ, වාරි කර්මාන්ත ආදිය ඒවාට ආවේණික තාක්ෂණික හා කලා සම්ප්‍රදායන්ගෙන් පෝෂණය වී ඇති ශිල්ප වේ. එම ශිල්පය ආයාසයෙන් උගත යුතු ය. බෙර ගැසීම, නැටීම, චිත්‍ර ඇඳීම, ආදිය ද නිවැරදි ව කළ හැක්කේ සම්ප්‍රදාය දැනගැනීමෙනි. සම්ප්‍රදාය නො දැන කරන කවර නිර්මාණයක් වුව වෘත්තීයමය නො වේ. ඒවා ආධුනික ගණයේ ලා හෝ වෘත්තීය නො වන ලෙස සළකයි. කර්මාන්ත පිළිබඳ සම්ප්‍රදාය ද ඉන්දු උප මහද්වීපය තුළ දී දිව්‍යමය වේ. සියලු ශිල්ප කර්මාන්ත ඇරඹෙනුයේ විශ්වකර්ම දිව්‍යපුත්‍රයාගෙනි. මේ තාක්ෂණික සම්ප්‍රදාය පිළිබඳ ආනන්ද කුමාස්වාමිගේ නිරීක්ෂණ එහි තත් ස්වභාවය හඳුනා ගැනීමට උපකාරී වනු ඇත.

"භාරතීය කාර්මිකයා තම ශිල්පය වූ කලී පරම්පරා ගණනක් පුරා ඒකී භූත වූ දැනුමක නොව විශ්වකර්මගේ දිව්‍යමය බලයෙන් උපන්නක් බවත් ඔහු විසින් ප්‍රකාශ කැරුණක් බවත් සිතති. අලංකාරය, රිත්මය, පරිමාණය, පරමාර්ථය යන මේ සියල්ල විශිෂ්ට තලයක පවත්නේ ය. පර්යේෂකයන්ට අභිමත දැය මෙහි දී මුණගැසෙයි. ද්‍රව්‍යයන්ගේ යථාර්ථය ඇසට පෙනෙන විස්තරයන්හි නොව මනසෙහි පවත්නේ ය. භාරතීය කලාකරුවන්ට විශ්වාසය තැබීමට උගන්වන දෙව් හඬක් මෙන් ඇසෙන අභ්‍යන්තරික බලය විශ්වකර්ම නිසා පහළ වන්නකැයි සිතනු ලැබේ. කලාත්මක ප්‍රකාශනය පිළිබඳ විශේෂ සම්බන්ධත්වයකින් හැඩගස්වනු ලබන දේවත්වය සම්බන්ධී අංශය වශයෙන් විශ්වකර්ම සළකනු ලැබිය හැක. තවත් පරිද්දෙකින් උසස් සවිඥානයක් පිළිබඳ "සමූහ ආත්මයකින්" යුත්, සදාකාලික සාර්ව භෞම පුද්ගලික කාර්මිකයන්ගේ සවිඥානයේ සමුදයාර්ථය වශයෙන් ද ඔහු සැළකිය හැක්කේ ය."
(-කුමාරස්වාමි, 1962.77)


ආනන්ද කුමාස්වාමි

ශිල්පීය ඥානයේ සම්ප්‍රදාය විශ්වකර්ම හා සම්බන්ධ කිරීම තුළින් අතීතයේ සිට පැවත එන දැනුම දේවත්වයට නැගීමක් අර්ථ ගැන්වේ. පෙරදිග සියලු ම විද්‍යා හා කලා දිව්‍යමය සම්භවයකින් යුතු වේ. සම්ප්‍රදාය පිළිබඳ ඉන්දු උප මහද්වීපයේ පවත්නා දැනුම දිව්‍යමය වේ. සියලු ලෞකික ශිල්ප හා කලා දෙවියන්ගෙන් සම්භව වී ඇත. සම්ප්‍රදායේ උල්පත දෙවියන් වේ. මේ අදහස අනුව සිතන පුද්ගලයා සම්ප්‍රදායන් වෙනස් නො කර පවත්වාගෙන යාම කෙරෙහී උනන්දු වෙයි. සම්ප්‍රදාය අත්හැරීම යනු දෙවියන් අත්හැරීම වේ. යම් සම්ප්‍රදායක පැහැදිලි වෙනසක් කළ මිනිසුන් ද දේවත්වයට පත් කෙරේ. ඉන්දු උප මහද්වීපික භාවිතය අනුව පුර්ව දැනුම් දේවත්වයේ ලා සළකන ලදි. සම්ප්‍රදාය නමැති සංකල්පය මේ කලාපය තුළ සම්භාවිත ව පැවතිය ද එය භාෂාව තුළ ප්‍රකාශයට පත් වීම යටත්විජිත අවධියේ දී සිදු වූවකි. යූරෝපීය ඥාන මීමාංසාවේ අනුහස ඒ යෙදුම තුළ ඇත. පෙරදිග එතෙක් පැවති දිව්‍යමය සම්ප්‍රදායෙන් මේ යුරෝපීය සංකල්පය වෙනස් වේ. යුරෝපීය සංකල්පය ඍජුව දෙවියන් හා සම්බන්ධ නොවේ.

යටත්විජිතකරණය හා දේශීය සම්ප්‍රදාය පිළිබඳ කතිකාව

අතීත ඥානය ලෞකික විෂයක් ලෙස අර්ථ ගැන්වීම බොහෝ සෙයින් ප්‍රචලිත වූයේ 20 වන සියවසේ මුල් දශක කිහිපයෙන් පසු ව වේ. ඉන්දියාව හා ලංකාව වැනි පෙරදිග රටවල සම්ප්‍රදාය යන්න ලෞකික අර්ථයකින් උච්චාරණය කිරීම යටත් විජිතකරණය හා ඍජු ව සම්බන්ධ වී ඇත. (පෙරේරා, රංජිත් 1985.31) යටත් විජිතකරණයට ලක් වූ ජන පිරිස් පශ්චාත් යටත්විජිත සමයේ දී තමන්ගේ අභාවයට ගිය අතීත දැනුම්, විශ්වාස හා භාවිතයන් යළි නගා සිටුවනු ලැබීම හෝ ඒවායෙන් අභාෂය ලබා ගැනීමේ ප්‍රයත්නයක නිමග්න වනු දැකිය හැකි ය. ලංකාවේ ජන නාට්‍ය අනුසාරයෙන් ජාතික නාට්‍යයක් සෑදීමේ දී සරච්චන්ද්‍ර සම්ප්‍රදාය පිළිබඳ දැක්වූ උනන්දුව ඊට උදාහරණ වේ, සරච්චන්ද්‍ර මෙසේ පවසයි.

"සංස්කෘතික ප්‍රශ්නය පිළිබඳ ව බල පවත්නා වැදගත් ම කරුණ නම් සම්ප්‍රදාය යැයි මා තුළ අදහසක් ඇත. කලා විෂයෙහි මෙම සම්ප්‍රදාය පිළිබඳ අදහස වඩාත් තදින් බලපාතියි මම සිතමි. ශතවර්ෂ කිහිපයක් තිස්සේ රටක බලපැවැත්වූ සම්ප්‍රදාය නිසා රස වින්දනය හා අගය කිරීම පිළිබඳ සම්මතයක් මෙන් ම අනන්‍ය සාධාරණ කලා රටාවන් ද බිහිවන්නේ...." (සරච්චන්ද්‍ර, 1967,44-45)

සම්ප්‍රදාය පිළිබඳ අදහස සරච්චන්ද්‍ර වෙත එළඹෙනුයේ කවර හෝ පෙරදිග වූ ඥාන මූලයකින් නො වේ. එය ඍජුව ම යුරෝපීය දැනුම හරහා ඔහු වෙත එළඹියකි. යුරෝපීය ඥාන මීමාංසාව තුළ සම්ප්‍රදාය පිළිබඳ ප්‍රථමයෙන් සාකච්ඡා කරනුයේ ටී.එස්. එළියට් විසිනි. එළියට්ට පසු ව එය විවිධ විද්‍යාර්ථීන් අතින් පුලුල් ව විග්‍රහ වී ඇත. සම්ප්‍රදාය යන බුද්ධි විෂයය, සම්ප්‍රදාය යන නමින් නො වෙතත් සංකල්පයක් ලෙස එළියට්ට පෙර ද යුරෝපයේ දැනුම් කලාපවල පැවතින. විශේෂයෙන් කතෝලික දහම තුළ සම්ප්‍රදාය පිළිබඳ අදහස දිව්‍යමය අර්ථයෙන් භාවිත විය.

සම්ප්‍රදාය පිළිබඳ ඉංග්‍රීසි නිරුක්ති

Tradition යන ඉංග්‍රීසි පදයට පර්යාය ලෙස සිංහල සම්ප්‍රදාය යන යෙදුම භාවිත කෙරෙයි. ඉංග්‍රීසි, tradition නමැති පදය නිර්මාණය වනුයේ ලතින් traderere හෝ tradere යන ක්‍රියාපදවලින් බිඳී ආ traditio නමැති නාම පදයෙනි. මේ ක්‍රියා පදවල ලතින් අර්ථ වනුයේ "සුරක්ෂිත ව තබා ගැනීමට යවනවා, දෙනවා, පවරණවා" යන්නයි. නෛතික උරුමය හෝ නෛතික පැවරීම හැඳින්වීම සඳහා රෝම නීතිය තුළ මේ යෙදුම භාවිත කෙරිණ. අතීතයේ නිර්මාණය වී තවමත් පවත්නා කවර හෝ චාරිත්‍ර විධික්‍රම ආදිය සම්ප්‍රදාය ලෙස සළකන බව සම්ප්‍රදාය පිළිබඳ විශ්වකෝෂකරුවන්ගේ අදහසයි.

ඉංග්‍රීසි සිංහල ශබ්දකෝෂයේ, මලලසේකර Tradition යන ඉංග්‍රීසි වචනයට අර්ථ දෙනුයේ "පරම්පරාගත කථා, චාරිත්‍ර ආදිය, සම්ප්‍රදාය, රූඪීය, පුරුද්ද" වශයෙනි. (මලලසේකර, ගුණපාල (1948) 1992,p.967) සම්ප්‍රදාය යන සිංහල වචනය ඉංග්‍රීසි Tradition යන වචනයට සමානාර්ථවත් බව මේ අනුව පෙනේ. එහෙත් සංකල්ප ලෙස ගත් විට යුරෝපීය අර්ථ සහ භාරතීය මුලයක් සහිත අර්ථ අතර වෙනස්කම් ඇති බව ද විද්‍යමාන වේ. Tradition යන ඉංග්‍රීසි පදයට ඉංග්‍රීසි ශබ්දකෝෂකරුවන් දෙන අර්ථ ද සැළකිල්ලට ගනිමුග.

A belief, custom or way of doing something that has existed for a long time among a particular group of people; a set of these beliefs or customs: religious /cultural/ literary tradition
(O.A.L.D,2000,p.1379)

ඉංග්‍රීසි ශබ්දකෝෂය දෙන අර්ථවලින් ද සම්ප්‍රදාය යනු අතීතයේ සිට වර්තමානයට එන්නක් බව පෙනෙයි. එය යම් ජන කණ්ඩායමක විශ්වාස, සිරිත් විරිත් හා භාවිතයන් යන සීමා කිරීමට ද එහි දී නතු කර ඇත. [4] එය ආගම සංස්කෘතිය හා සාහිත්‍ය යන විෂය ක්ෂේත්‍රවල දැකිය හැකි විෂයක් වන බව ද ශබ්දකෝෂය දක්වයි. සම්ප්‍රදාය ජන වර්ග අනුව වෙනස් වන සමාජ බද්ධ විෂයක් වන බව ද මෙහි අවධාරණය කර ඇත. මේ සියලු අර්ථ පිළිබඳ අවධානයෙන් යුතුව සම්ප්‍රදාය පිළිබඳ යුරෝපීය කතිකාව විමසීම දෙසට යොමු වෙමු.

සම්ප්‍රදාය පිළිබඳ යුරෝපීය කතිකාව

සම්ප්‍රදාය පිළිබඳ යුරෝපීය කතිකාව විමසීමේ දී ඉතා ම වැදගත් සම්ප්‍රදානය යනුයේ ටී.එස්. එළියට්ගේ "සම්ප්‍රදාය හා ප්‍රත්‍යෙක කෞශල්‍යය" යන ලේඛනය යි. සම්ප්‍රදාය පිළිබඳ දිව්‍යමය එළඹුමෙහි මූලික ම ලේඛනය එළියට්ගේ මේ ලිපිය යි. ඔහු සම්ප්‍රදාය යන සංකල්පය පැටලිලි සහගත එහෙත් ඉතා ගැඹුරු විග්‍රහයකට ලක් කරයි.

"සම්ප්‍රදාය හෝ සම්ප්‍රදායක් ගැන සඳහන් කිරීමට අපට පිළිවන් කමක් නැත. වැඩිම වුවොත් අසවලාගේ නාට්‍ය 'සාම්ප්‍රදායිකය' යි පැවසීමේ දී නම් මේ විශේෂණ පදය අපි භාවිත කරමු. දෝෂාරෝපණ මුඛයෙන් කථා කිරීමේ දී හැර මේ වචනය භාවිත කෙරෙනුයේ විරල වශයෙනි. එසේ නොමැති නම්, යම් යම් ප්‍රිය ජනක පුරාවිද්‍යාත්මක පුනරුත්ථාපනයක් අනුමත කෙරෙන බව ඇඟවීමේ දී ද එය අනුමාන වශයෙන් භාවිත කෙරේ"(එළියට්.ටී.එස්, 1917,පරි:සුරවීර ඒ,වී,1999,පි.61)

එළියට් සඳහන් කරන ලෙස 1917 වන විට ඉංග්‍රීසි සමාජය ද සම්ප්‍රදාය පිළිබඳ එතරම් අවධානයකින් පසුවී නැත. සම්ප්‍රදායේ වැදගත්කම හා එය සාහිත්‍යය තුළ වැදගත් යමක් ලෙස භාවිත කිරීම එළියට්ගෙන් ඇරඹේ. නිදහස් මානවවාදී ඥාන මීමාංසාව තුළ අද සාහිත්‍යය විෂයෙහි සාකච්ඡා වන බොහෝ සංකල්ප ඉතා ගැඹුරින් සංවාදයට ලක් විය. ඒ සංකල්ප අතර එළියට්ගේ සම්ප්‍රදාය පිළිබඳ අදහස ඉතා ප්‍රචලිත වූවකි. (Barry, Peter,1999)

"පුනරුක්තියට වඩා නවතාව වටනේ ය. සම්ප්‍රදාය යනු ඊට වඩා පුළුල් වූ ද අර්ථ සහිත වූ ද කාර්යයකි. එය දායාද වශයෙන් ලබා ගත හැකි දෙයක් නො වේ. එය අවශ්‍ය නම් මහත් සේ වෙහෙස වී ලබා ගත යුතු වෙයි. සම්ප්‍රදාය පළමු කොට ම ඓතිහාසික සංජානනය හා සම්බන්ධ වෙයි. පස් විසි විය ඉක්මවූ පසු ද කවියෙකු වශයෙන් තව දුර ක්‍රියා කිරීම අපේක්ෂා කරන කවරෙකුට වුව මෙය අත්‍යාවශ්‍ය බව අපගේ හැඟීම යි. මේ ඓතිහාසික සංජානනය හා සමඟ අතීත කාලයේ අතීත බව පමණක් නොව එහි වර්තමානය ද සම්බන්ධ වේ. එසේ ම මේ ඓතිහාසික සංජානනය සමකාලීන පරම්පරාව පිළිබඳ අවබෝධය තම ඇට මිදුළුවල තබාගෙන ලිවීමට පමණක් නොව, හෝමර්ගේ කාලයේ පටන් මුළු මහත් යුරෝපයේ ම පහළ වී ඇති සාහිත්‍යයත් ඒ තුළ තම රටෙහි පහළ වී ඇති සකලවිධ සාහිත්‍යයත් සමගාමී ව පවත්නේයි ද, මේ සියල්ල තුළ සමගාමී පරිපාටියක් ඇත්තේ ය යි යන හැඟීමෙන් යුතු ව ලිවීමට ද ලේඛකටයකුට බල කෙරේ. කාලසීමාවන්ගෙන් තොර සංජානනයක් සහ ඓහ ලෞකික සංජානනයක් මෙන් ම ඒ දෙක සංයෝග වූ සංජානනයක් ද ඇත්තා වූ මේ ඓතිහාසික සංජානනය වූකලී ලේඛකයෙකු සාම්ප්‍රදායික බවට පත් කරන කාරණය ලෙස හැඳින්විය හැකි ය."(එම, 62-63)


T. S. Eliot

එළියට්ගේ මේ ප්‍රකාශවලින් ඔහු සම්ප්‍රදාය ලෙස හැඳින්වූ දේ පිළිබඳ පැහැදිලි නිශ්චිත අවබෝධයක් කිසිවෙකුටත් නො ලැබේ. ඔහු සම්ප්‍රදාය ලෙස දක්වන දෙය ආයාසයෙන් අත්පත් කරගතයුත්තක් බව ඉන් ගම්‍ය වේ. එමෙන් ම අතීත මිනිසුන් ස්වකීය ඉන්ද්‍රිය අනුසාරයෙන් ලබාගත් සංජානන සම්ප්‍රදාය තුළ ඇතුළත් බව ප්‍රකාශ වීමෙන් සම්ප්‍රදාය යනු අතීත දැනුම බව ගම්‍ය වේ. සර්වකාලීන විශ්ව සත්‍යය හා සමකාලීන තත්වය අතර පාලම තනනුයේ සම්ප්‍රදාය වන බව ද ඉන් දැක්වේ. වඩා සරල ව තේරුම් කර ගන්නේ නම් එළියට්ට අනුව සම්ප්‍රදාය යනු අතීතයේ සිට අනාගතය දෙසට එල්ල වන ආලෝක ධාරාවකි. ඒ ආලෝක ධාරාව පතිත නො වූ කවර හෝ සාහිත්‍යකරුවෙකු විචාරකයෙකු එම ක්ෂේත්‍රය තුළ ස්ථාන ගත නො වේ. එම ආලෝකය තුළ සිටින නිර්මාණකරුවන් විද්‍යමාන වන අතර අන්‍යයෝ අවිද්‍යමාන ව යෙත්. කාලයේ ගණ අඳුරු තිමිරය තුළ සැඟව යෙත්. එළියට් සම්ප්‍රදාය පිළිබඳ දක්වන අදහස ද දේවවාදී වූවකි. සම්ප්‍රදාය ජීවය ලබනුයේ අතීතය තුළයි. එය උරාගෙන එයින් පෝෂණය වී එහි සමකාලීන ස්වරූපය පමණක් වෙනස් කිරීමේ හැකියාව නිර්මාණවේදීන්ට ඇත.

සම්ප්‍රදාය විෂයෙහි මැදිහත් වූ අනෙක් වැදගත් ම මානවවාදී චින්තකයා එෆ්.ආර්. ලෙවිස් ය. 1948 දී ඔහු පළ කළ "මහා සම්ප්‍රදාය" (The Great tradition) නමැති කෘතියෙන් ඉංග්‍රීසි ප්‍රබන්ධ කතාවේ සම්ප්‍රදාය පිළිබඳ විභාග කරන ලදි. සාහිත්‍ය කෘතියකින් ප්‍රකාශයට පත් වන සදාචාර විඥානය නමැති සංකල්පය නිර්ණායකයක් ලෙස ගතහොත් ජෝර්ජ් එළියට්, හෙන්රි ජේම්ස්, ජෝසප් කොන්රැඩ් ආදීන් එය මූර්තිමත් කරන ආකාරය ලෙවිස්ගේ විශ්ලේෂණයට පාදක විය. සාහිත්‍ය විෂයෙහි සම්ප්‍රදායේ ඇති වැදගත්කම ඔහු අවධාරණය කරයි. ඉහත දැක්වූ ප්‍රබන්ධ කථාකරුවන්ගේ නිර්මාණ පිළිබඳ දිගු විචාර එකතුවක් ඔහුගේ කෘතියේ දැකිය හැකි ය. ලෙවිස් සම්ප්‍රදාය දකිනුයේ ද වර්තමාන නිර්මාණවේදියා අතීතය හා සම්බන්ධ කරන බුද්ධිමය හුයක් වශයෙනි. එළියට්ගේ සම්ප්‍රදාය හා ප්‍රත්‍යෙක කෞශල්‍යය ලේඛනයේ සීමාවෙන් ඔබ්බට යමින් සම්ප්‍රදාය නමැති සංකල්පය නවකතා විචාරයට භාවිත කිරීම ඔහු අතින් සිදු වූ සේවය යි. ඔහු නවකතා සියල්ලේ ඇති ආකෘතික සමවාය හඳුනා ගනියි. සම්ප්‍රදාය නිර්මාණ කෘති තුළ පිහිටන ආකාරය ලෙවිස් වෙතින් ප්‍රකාශයට පත් විය.


F.R. Leavis

සම්ප්‍රදාය ව්‍යුහයක් ලෙස-

සම්ප්‍රදාය සංකල්පයක් හෝ භාවිතයක් ලෙස වටහා ගැනීමේ දී විවිධ ගැටළු මතු වේ. එය ඒකක හා රීතිවලින් යුතු පද්ධතියක් ලෙස වටහා ගැනීම වඩා නිවැරදි ප්‍රවේශයක් සම්පාදනය කරයි. වාග් විද්‍යාඥයෙකු වූ ෆර්ඩින් ඩි. සෝෂියර් භාෂාවේ ව්‍යුහය ලාංග් ලෙසත් එක් කෘතියක් නැතහොත් භාෂිතයක් පරෝල් ලෙසත් දක්වන ලදි. (Saussure,1966) සම්ප්‍රදාය ලාංග් නොහොත් ව්‍යුහය ලෙස ගත හොත් එක් භාවිතයක්, කෘතියක්, පරෝල් නොහොත් භාෂිතයක් වේ. හැම භාෂිතයක් ම ව්‍යුහය වෙනස් කරන මුත් එහි මූලික ආකෘතිය වෙනස් නො කෙරෙයි. (Barths,1991) හැම නව කෘතියක් ම සම්ප්‍රදාය වෙනස් කරයි. එහෙත් එහි මූලික හැඩය වෙනස් නො කරයි. නව කෘතියක් නැතහොත් නිර්මාණයක් බිහි වූ විට එම නිර්මාණය ඇසුරු කරන සම්ප්‍රදාය වෙනස්වීම්වලට ලක් කෙරෙයි. එළියට් ඒ පිළිබඳ මෙසේ පවසයි.


Ferdinand De Saussure

"මේ ආකාරයෙන් එක් එක් කලා කෘතිය හා ආශ්‍රිත සම්බන්ධතා ප්‍රමාණානුකූලතා සහ හර පිළිබඳ සමස්ථ පරිපාටිය සංශෝධනය වෙයි. මෙයින් ඇත්ත වශයෙන් සිද්ධ වන්නේ වර්තමානය නිසා අතීතය වෙනස් වීමක් නොව අතීතය මගින් වර්තමානය මෙහෙයවීම යි." (එළියට්,1917,75-76)

නව ඒකකයක් නිසා කවර හෝ සම්ප්‍රදායක ව්‍යුහයේ සිදුවන වෙස්වීම අතීත ඒකකවල ව්‍යුහ විසින් මෙහෙයවන බව ඔහු පෙන්වා දෙයි. යම් සම්ප්‍රදායකට අයත් කෘති සමූහයක් ගතහොත් ඒ සියල්ලෙහි ම කවර හෝ එක් සමවායක් දැකිය හැකි ය. බෞද්ධ කථා සම්ප්‍රදාය ගතහොත් එහි සියලු ම ඒකකවල බෞද්ධ අන්තර්ගතයක් දැකිය හැකි ය. සිව්පද සම්ප්‍රදාය ගතහොත් එහි සියලුම ඒකකවල සිව්පද නමැති ආකෘතික සමාන කම ඇත. සම්ප්‍රදාය යනු කවර හෝ අර්ථවලින් යුතු ව්‍යුහයක් වන බව ඉන් පැහැදිලි වනු ඇත. සම්ප්‍රදායක් ඒකක දෙකක් හෝ ඊට වැඩි ගණනක පොදු ලක්ෂණ අනුව නිර්මාණය වේ. සම්ප්‍රදාය ඒකකවලින් මෙන් ම රීතිවලින් ද යුක්ත වූවකි. එය හැමවිට ම කාලය හා සම්බන්ධ වේ. එක් ඒකකයක් හෝ කිහිපයක් අතීතයේත් අනෙක් ඒකකය හෝ ඒකක වර්තමානයේත් පැවතීම සම්ප්‍රදායේ රීතිය යි. සම්ප්‍රදායක් නිර්මාණය කිරීමේ දී හැම විට ම අතීත ලක්ෂ (කෘති හෝ භාවිතයන්) සුවිශේෂී කාර්යභාරයක් උසුලයි.

සිංහල බෞද්ධ කථා සම්ප්‍රදාය නමැති ව්‍යුහය ගතහොත් අමාවතුර, බුත්සරණ, සද්ධර්ම රත්නාවලිය වැනි කෘති එහි ඒකක වේ. ඒ සියල්ලෙහි ම බුදුන්ගේ මේ භවයේ හෝ පෙර භවයක ජීවන අත්දැකීම් අඩංගු වේ. මේ කෘති තුන වෙන වෙන ම ගතහොත් ඒවා එකිනෙකින් විශාල වශයෙන් වෙනස් වේ. එහෙත් මේ කෘති තුනේ ම ඇත්තේ බෞද්ධ කථා නමැති ව්‍යුහය යි. කතුවරයාගෙන් කතුවරයාට වෙනස් වන සමකාලිකත්වය හෝ පුද්ගල ප්‍රතිභාව සඳහා ද අර්ථ සම්පාදනය වනුයේ එම පොදු වූ ව්‍යුහය තුළ යි. භාෂාවල ඥාති ක්‍රමය, මිත්‍යා කතා ද මෙ වැනි ම ව්‍යුහ ලෙස විග්‍රහ කළ හැකි ය.

නූතනත්වය හා සම්ප්‍රදාය

නූතනත්වය සාමාන්‍යයෙන් අර්ථ දක්වනුයේ පශ්චාත් සාම්ප්‍රදායික අවදිය ලෙසයි. පශ්චාත් මධ්‍යකාලීන ඓතිහාසික අවදිය නූතන අවදිය ලෙස සැළකේ. වැඩවසම් ක්‍රමය හෝ කෘෂිකාර්මිකභාවයෙන් මිදී ධනවාදය, කාර්මිකකරණය, ලෞකික කරණය, සබුද්ධික කරණය හා ජාතික රාජ්‍ය යන තත්වයන් හා ආයතන හරහා නූතනත්වය ස්ථාපනය විය. (Barker,2005.p.444) නූතනත්වය යන යෙදුම සාමාන්‍යයෙන් සමාජ තත්වයක්, ක්‍රියාවලියක්, නැතහොත් කතිකාවක් හැඳින්වීම සඳහා භාවිත කරයි, ඇන්තනි ගිඩන්ස් එය නිර්වචනය කරනුයේ මෙ ලෙසිනි.

"නූතන සමාජය නැතහොත් කාර්මික ශිෂ්ටාචාරය යන යෙදුම් කෙටි වුව සුවිසල් සිතුවමක් මැවීමට සමත් ඒවා වේ. එය ලෝකය පිළිබඳ ආකල්ප සමූහයක් හා සම්බන්ධ වේ. ලෝකය මිනිස් මැදිහත්වීමෙන් වෙනස් කළ හැකි ය යන ආකල්පය එහි මූලික වේ. දෙවනුව එය ආර්ථීක ආයතන සමූහයක් සමග ද සම්බන්ධ වේ. විශේෂයෙන් ම කාර්මික නිෂ්පාදන හා වෙළඳපොල ආර්ථීකය ඒ හා සම්බන්ධ වේ. එමෙන් ම දේශපාලන ආයතන සමුහයක් ද ඊට සම්බන්ධ වේ. ජාතික රාජ්‍ය හා බහු ජන ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදය එම දේශපාලන ආයතන යි. මේ ලක්ෂණවල ප්‍රතිඵලයක් වශයෙන් නූතනත්වය පූර්ව සමාජ ක්‍රමවලට වඩා ගතිකත්වයකින් යුතු වේ. එය වඩා තාක්ෂණික වූ වඩා සංකීර්ණ වූ ආයතනවලින් සුසැදි සමාජයකි. පූර්වයෙන් පැවති කවර හෝ සමාජ ක්‍රමයකට එය සම නො වේ. එය අතීතය දෙසට වඩා අනාගතය දෙසට යොමු වූ සමාජ ක්‍රමයකි."(Giddens,1998,94)

ගිඩන්ස්, නූතනත්වය පිළිබඳ කරන විග්‍රහයට ඇතුළත් සියලු ම ආයතන, ක්‍රියාවලි හා ආකල්ප සම්ප්‍රදායික නො වන හෙවත් පශ්චාත් සම්ප්‍රදායික ලෙස ගැනේ. "සම්ප්‍රදායික" යන විශේෂණ පදය නූතන යන්න හා සහ සම්බන්ධ ප්‍රතිපක්ෂයක් ලෙස ව්‍යුහණය කළ හැකි වුවත් "සම්ප්‍රදාය" යන යෙදුම එලෙස නූතනත්වයට ප්‍රතිපක්ෂ ව්‍යුහයක එක් ධ්‍රැවයක් ලෙස යෙදිය නො හැකි ය. සම්ප්‍රදාය යනු පූර්වයෙන් දැක්වූ පරිදි ව්‍යුහයකි. එය සර්වකාලීන වේ. එනිසා ම සමකාලික ද වේ. "නූතන සම්ප්‍රදාය" නැතහොත් "නවීන සම්ප්‍රදාය" ලෙස යෙදීමේ දී සම්ප්‍රදාය නූතනත්වය ද ඇතුළත් කරගන්නා ව්‍යුහයක් වන බව පැහැදිලි වේ. නූතනත්වය සංකල්පයකි. එමෙන් ම භාවිතයකි. එහෙත් සම්ප්‍රදාය යනු සංස්කෘතික ව්‍යුහයකි. සාම්ප්‍රදායික යනු වෙනත් සංකල්පයකි. එය කවර හෝ සංකල්ප ආකල්ප නැතහොත් භාවිතයන් සමඟ ගනු දෙනු කරයි. එය ඉතිහාසය හෝ පැරණි බව වෙනුවෙන් පෙනී සිටින සංකල්පයකි. අනන්‍යතාව පිළිබඳ ප්‍රශ්නයේ දී සාම්ප්‍රදායික බව ඉතා වැදගත් වේ. සම්ප්‍රදාය අතීත ඥානයත් සමකාලීන ඥානයත් අතර සම්බන්ධය ගොඩනගන ව්‍යුහය වේ. එය නූතනත්වයට විරුද්ධ වූවක් නොවේ.


Anthony Giddens

යටත්විජිතකරණයේ ප්‍රතිඵලයක් ලෙස සංස්කෘතික අනන්‍යතා සොයා ගැනීමේ ගැටළුවට මුහුණ දීමට බොහොමයක් යටත්විජිතකරණයට ලක්වූ රටවලට සිදු විය. එම ක්‍රියාවලියේ දී බොහොමයක් යටත්විජිත උගතුන් භාවිතයට ගත් යෙදුම වූයේ සම්ප්‍රදාය යන්නයි. ඒ අතීත ඥානය හා සමකාලීන ඥානය අතර පාලමක් තනා ගැනීමේ අභාලාෂයෙනි. මේ ක්‍රියාවලියේ දී ස්වදේශික බුද්ධිමතුන් පැටලිල්ලට හෙලු තත්වය වූයේ සම්ප්‍රදාය හා සම්ප්‍රදායික බව එකිනෙක මිශ්‍ර කොට අවබෝධ කර ගැනීමයි. සම්ප්‍රදාය පිළිබඳ නූතන අවධියේ ඇති වූ උනන්දුව යුරෝපීය ඥාන මීමාංසාවේ ම ප්‍රතිඵලයකි. නූතනත්වය තුළ සාම්ප්‍රදායික ඥානය ස්ථාන ගත කිරීමේ දී සම්ප්‍රදායන් අභිනවයෙන් නිර්මාණය කිරීම යටත්විජිත භාවිතයක් විය. ස්වදේශිකයන් මේ නව සම්ප්‍රදායන් සම්ප්‍රදායික ඥානය ම හෝ භාවිතය යැයි වරදවා වටහා ගැනිණ. යටත්විත වල නූතනත්වය හා සම්ප්‍රදායිකත්වය යන දෙකේ ම කතෘකයා යටත්විජිත කරුවා ම වේ. (Strathern,1996.pp.40-45) ඒ සඳහා යටත්විජිතකරුවා සම්ප්‍රදාය නිපදවීමේ කාර්යයෙහි නිමග්න වෙයි.

වෙසක් උත්සවය එලෙස අභිනවයෙන් නිපද වූ සම්ප්‍රදායකි. අතීතයේ ආමිස පූජා බහුල වෙසක් උත්සවයක් පිළිබඳ වාර්තා දැකිය නො හැකි ය. ඕල්කට්තුමාට පසු ව බිහිවූ අද අප අදහන "යුරෝ බුද්ධාගමෙහි" වෙසක් උත්සවය යනු නත්තල මෙන් ම සුවිසල් උපන්දින උත්සවයකි. අද පවත්වන වෙසක් උත්සව දෙස බලන විට එය යටත්විජිත නිර්මාණයක් ලෙස නො පෙනේ. වසර දහස් ගණනක ඉතිහාසයක් සහිත සම්ප්‍රදායක් ලෙස එය විද්‍යමාන වේ. එහෙත් එය යටත් විජිත අවධියේ අභිනවයෙන් නිර්මාණය කළ සම්ප්‍රදායන්ගෙන් යුක්ත වේ. (Perera,Nihal,1998) සාම්ප්‍රදායික දැනුම හා නූතන දැනුම සංකලනයෙන් මේ නව සම්ප්‍රදාය ව්‍යුහනය කර ඇත. මෙය සපුරා ම සම්ප්‍රදාය නිර්මාණය කිරීමයි. එය නූතනල පුද්ගල කේනද්‍රීය ක්‍රියාවලියකි.

සම්ප්‍රදාය නිපදවීම

1983 දී ප්‍රකාශයට පත් වූ ලන්ඩන් විශ්වවිද්‍යාලයේ, බර්ක් බැක් කොලීජියේ සමාජ ආර්ථීක ඉතිහාසය පිළිබඳ සේවා සම්මත මහාචාර්යවරයෙකු වූ එරික් හොබ්ස් බොව්ම් හා ඔක්ස්ෆර්ඩ් විශ්වවිද්‍යාලයේ වාර්ගික සබඳතා පිළිබඳ මහාචාර්යවරයෙකු වූ ටෙරන්ස් රේන්ජර් විසින් සංස්කරණය කරනු ලැබූ "සම්ප්‍රදාය නිපදවීම්" (The Invention of tradition) කෘතිය මගින් සම්ප්‍රදාය නමැති යෙදුමේ දිව්‍යමය රැස් වලල්ල ගලවා දමන ලදී. මේ කෘතියේ හැඳින්වීම ඇතුළු ව ලිපි 7ක් විය. ඊට ලිපි සැපයූ අනෙක් විද්‍යාර්ථීන් වූයේ හූ ටේ‍රවෝර්- රොපර්, ප්‍රේ මෝගන්, ඩේවිඩ් කැනඩින්, බර්නාඩ් එස්ගකොහෙන් යන අය යි. ඔවුන්ගේ අධ්‍යයනවලට පාදක වූයේ බ්‍රිතාන්‍යය හා බ්‍රිතාන්‍යය යටත් විජිතවල සම්ප්‍රදායන් නිපදවීම පිළිබඳ ශාස්ත්‍රීය විමර්ශන යි. මෑතක දී සම්පාදනය කළ භාවිතයන් සමූහයක් එක දිගට අඛණ්ඩ ව පවත්වාගෙන යාම හා අතීත මීදුමෙන් වැසී ගිය ඉතිහාසයක් පිළිබඳ උරුමය ඊට ආරෝපණය කොට සම්ප්‍රදායානුගත කරනු ලැබ ඇති ආකාරය මේ අධ්‍යයන වලින් හෙළිදරව් කෙරිණ. (Hobsbawm, Ranger,1983.pp1-14) දෙ වන ලෝක යුද්ධය අවස්ථාවේ විනාශ වූ බ්‍රිතාන්‍ය පාර්ලිමේන්තු ශාලාව ඉදිකිරීම සඳහා එහි පැරණි සැළැස්ම ම භාවිත කරමින් ගොතික් සම්ප්‍රදාය යළි ප්‍රතිනිර්මාණය කිරීම සම්ප්‍රදාය නිපදවීමට කදිම උදාහරණයකි. එය කොතෙක් සම්ප්‍රදායානුගත ලෙස පෙනුන ද නූතන ඉදි කිරීමකි. (ibid.pp 1-2) ව්‍යවහාරය හා සම්ප්‍රදාය අතර ඇති සම්බන්ධය ද ඔවුන්ගේ අවධානයට ලක් වේ. කළ යුත්තේ කුමක්ද යන්න, ව්‍යවහාරය විසින් තීරණය කරනු ලබන අතර ව්‍යවහාරය පවත්වාගෙන යාම සඳහා අවශ්‍ය මෙවලම් හා එහි චිරාගත ක්‍රමය සම්පාදනය කරනුයේ සම්ප්‍රදාය විසිනි. ව්‍යවහාරය බිඳවැටුනහොත් සම්ප්‍රදාය ද බිඳවැටේ. (ibid.pp 2-3) ව්‍යවහාරයට මැදිහත් වීමෙන් සම්ප්‍රදාය නිපදවීම කළ හැකි ය. සම්ප්‍රදාය අභිනවයෙන් ඉදි කිරීම පිළිබඳ රොමීලා තාපර්ගේ විමසුම සැලකිල්ලට ගනිමු. අද්‍යතන ඉන්දියානු ස්ත්‍රිය කාලානු රූප ව ඉදිකරනු ලැබූ හීන කරන ලද පෞර්ෂයකින් යුක්ත සත්වයෙකු වීම පිළිබඳ ඇයගේ අවධානය යොමු වේ.

"කිසියම් සුවිශේෂ හැසිරිම් රටාවක් හෝ ආකල්පයක් හෝ සාරධර්ම පද්ධතියක් හෝ පිළිගන්නට අප පෙළඹෙන විට අප එය සලකන්නේ හුදෙක් සම්ප්‍රදාය පිළිගැනීමක් හැටියට. බලෙන් ම පටවා ඇති මේ උපකල්පනය දැනට අනාදිමත් කාලයක් තිස්සේ කිසදු වෙනසකට භාජනය නො වී පවතින්නක්. ඇත්තෙන් ම මේ උපකල්පනය මහ බොරුවක්. මන්ද කිවහොත් සම්ප්‍රදාය පිටස්තරින් පවරා දෙන එකක් වුවද එය ඝනීභවනය වී එක තැන නැවතී තිබෙන එකක් නො වේ. සම්ප්‍රදායක් එක් පරම්පරාවකින් තවත් එකකට පවරාදිමේ හුදු ක්‍රියාවලිය සිදු වනවිට එය විපර්යාස විම නො වැලැක්විය හැක්කක්. ඒවාගේ ම සම්ප්‍රදාය ලෙස අද අප සලකන දෙය ඇත්තෙන් ම මීට පෙර පරම්පරා හතරකට පහකට පෙරාතුව සම්පාදනය කළ දෙයක් විය හැකි යි. සියවස් ගණනාවක් හරහා අප කරා එන කිසිම දෙයක් නිර්මල ආකාරයෙන් පවතින්නේ නැහැ.

සම්ප්‍රදායන් විපර්යාස වන බව පිළිගැනීමත් සමග ම එම සුවිශේෂ විපර්යාසයන් කවදා සිදු වුයේ ද එවැනි සුවිශේෂ විපර්යාසයක් සිදු වුයේ මන්ද කියාත් අප ඇසිය යුතු යි. උදාහරණයක් වශයෙන් විවිධ පඨිතවල දී ගැහැණිය චිත්‍රණය කර තිබෙන අන්දම ගනිමු. මෙලෙස චිත්‍රණය කර ඇත්තේ සම්ප්‍රදායික ඉන්දීය කාන්තාව යැයි කියැවෙනවා. ශකුන්තලාගේ තකන්දරය මහාභාරත කෘතියේ දැක්වෙන හැටියට නම් කාන්වගේ අසපුවේ දි දුෂ්‍යන්තට ශකුන්තලා හමු වු අවස්ථාවේ දී ඔවුන් දෙදෙනා විවෘත අවංක සාමිචියක යෙදෙනවා. ඉන් ඉක්බිත්තෙන් ඔහු ඇයට යොජනා කර කියා සිටිනවා ඔවුන් දෙදෙනා ගාන්ධර්ව විවාහයට ඇතුලු විය යුතු බවත් එවිට චාරිත්‍ර වාරිත්‍ර කිසිවක් අවශ්‍ය වන්නේ නැති බවත්. තමා ඊට කැමති වන්නේ එකම එක කොන්දෙසියක් එනම් ඇගේ පුතාට කවදා හෝ රජකම ලැබෙන බවට සහතිකයක් ලැබෙන්නේ නම් පමණකැ යි ඇය කියා සිටිනවා. මේ එකඟතාවයට එළැඹීමෙන් පසු දෙ දෙනා විවාහ වෙනවා. දුෂ්‍යන්ත නික්මී යනවා. ශකුන්තලා පුතකු ප්‍රසුත කරනවා. අවුරුදු ගණනාවකට පස්සේ ඈ ඇගේ පුතාව දුෂ්‍යන්තගේ රාජ සභාවට ගෙන ගොස් ඔහුගේ උරුමය ප්‍රකාශ කර සිටිනවා. දුෂ්‍යන්ත ඇයට ඉතා තුච්ඡ අන්දමින් බැණ වදිනවා. මේ අතරේ දරුවා දුෂ්‍යන්තගේ සුජාත දරුවෙකැ යි කියා අහස් කුසෙන් ඇසෙන්නට පටන් ගන්නවා. ශකුන්තලා හඳුනා ගැනීම ප්‍රතිෙක්ෂ්ප කළේ මෙ වැනි සහතිකයක් බලාපොරොත්තුවෙන් බවත් දරුවාගේ සුජාත පියා තමා යැයි යටත් වැසියන්ට ඒත්තු ගැන්විය යුතු බවත් දුෂ්‍යන්ත කියනවා.

නමුත් කාලිදාස නාට්‍යකරුවා ප්‍රස්තුත මහා භාරත තේමාවෙහි එන ශකුන්තලා ගේ චරිතය මුළුමනින් ම විපරිවර්තනය කරයි. හිතුමතේට විවාහ වුවත් ඊට පෙරාතුව පොරොන්දුවක් ලබාගන්නා, එතෙක් ගෞරවාන්විත ජීවිතයක් ගත කරමින් සිටි, තරුණ කාන්තාවකගේ සිට යටහත් පහත් කීකරු සමාජශීලී නො වන තරුණ කාන්තාවක් ලෙසයි ශකුන්තලාව කාලිදාස චිත්‍රණය කර ඇත්තේ. ඊට අනුව දුෂ්‍යන්ත කෙරෙහි ඇති වන ආලයෙන් මුසපත් වන නිසා ම තම අයිතිවාසිකම් සඳහා පෙනීි සිටින්නටත් ඈ අපොහොසත් වෙයි. දුෂ්‍යන්ත ඉදිරියේ තමන්ගේ හා තම පුතුගේ අයිතීන් සඳහා පෙනී සිටින්නට එතරම් උනන්දුවක් නො වෙන ඇය දුෂ්‍යන්තට තමා හඳුනාගන්නට බැරි වු විට රාජ සභාව හැරපියා ආයෙමත් වන ගත වන්නේ තම දරුවාට ඔහුගේ උරුමය ලබා ගැනිමට නො හැකි විමෙන් හා සිය ආදරවන්තයා තමාට අහිමි විමෙන් ඇති වු තදබල කලකිරීම හේතුවෙනි.

කුතුහලය දනවන කාරණය නම් අද දවසේ අප ශකුන්තලා ගැන කථා කරන විට අප එක්වර ම සිහිකර ගන්නේ කාලිදාස විසින් සම්පාදිත ශකුන්තලා නිරූපණ යයි. නමුත් කවුරුන් හෝ ශකුන්තලා ගැන කථා කරනවා නම් ගත යුත්තේ මහා භාරතය කෘතියේ දැක්වෙන චරිතය යි. මන්දයත් එය කාලිදාසගේ සන්නයට වඩා පුළුල් නිසාත් ඊට සවන් දුන් ශ්‍රාවක පිරිස අති මහත් වී යැයි සිතිය හැකි නිසාත් ය. කාලිදාසගේ සන්නය රාජ සභාවට සම්බන්ධ සුළුතර ප්‍රේක්ෂකාගාරයට පමණක් සීමා වුවක්.

කාලිදාසගේ සන්නය පමණක් ප්‍රක්ෂේපණය කරමින් ඊට අනුග්‍රය දැක්වීම තුළින් අද අප කර ඇත්තේ එහි වාසියට කරුණු තින්දු කිරිමක්. කාලිදාසගේ සන්නය තෝරාගෙන එය සම්ප්‍රදායික යැයි අප ප්‍රක්ෂේපණය කර ඇත්තේ ඇයි දැයි පැහැදිලි යි. ස්ත්‍රිය වනාහි ලැජ්ජාශීලී වැඩි කථා බහේ නො යෙදෙන කීකරු තැනැත්තියක් වශයෙන් ප්‍රක්ෂේපණය කිරිම අද අපට අවශ්‍යයි. ස්ත්‍රිය වනාහි යෝජනා පිළිගන්නා තම තත්වය පිළිගැනීම රජු ප්‍රතික්ෂේප කළ විට දැඩි ලෙස වාද කොට තම තත්වය ආරක්ෂා කරන තැනැත්තියක වශයෙන් චිත්‍රණය කරන්නට අපට ඕන නැහැ....."

(-තාපර්, රොමිලා, 1999 පි.1-3)


Romila Thapar

අභිනවයෙන් සම්පාදිත ස්ත්‍රිය පිළිබඳ සම්ප්‍රදාය ගැන තාපර්ගේ විග්‍රහයෙන් සම්ප්‍රදාය නිපදවීමේ කාර්යයෙහි ස්වභාවය පිළිබඳ සමීප අවබෝධයක් ජනනය වනු ඇත.

සමාලෝචනය හා නිගමන

ඉන්දු උප මහද්වීපික රටවල සම්ප්‍රදාය නමැති සංකල්පය ආගම් සමඟ බැඳී දිගු ඉතිහාසයක් පුරා පැවත එයි. එය සමස්ත සංස්කෘතික ජීවිතය ම නියාමනය කරන බලවේගයක් ලෙස භාවිත කෙරිණ. දෙවියන්ගෙන් ඇරඹෙන සම්ප්‍රදාය අඛණ්ඩ ව පවත්වාගෙන යාම පමණක් මිනිසාගෙන් බලාපොරොත්තු වේ. මෙලෙස මේ සංසල්පය පැවතිය ද සම්ප්‍රදාය යන භාෂාත්මක යෙදුම මේ පෙරදිග රටවල භාවිතයට එළඹියේ යටත්විජිත කරණයට පසුවයි. ඒ එළියට් ඒ පිළිබඳ කළ අවධාරණයට පසු ව විය යුතු ය.

සම්ප්‍රදාය යනු අතීත ඥානය වර්තමානය හා මුසු කරන ව්‍යුහය යි. එය භාෂාව, ඥාති ක්‍රමය වැනි ම ව්‍යුහයකි. නූතනත්වයට ප්‍රතිපක්ෂ යෙදුමක් ලෙස සම්ප්‍රදාය යන්න භාවිත කළ ද එසේ කළ නො හැකි ය. යටත්විජිත කරුවා විසින් අතීත සංස්කෘතික අනන්‍යතා නූතනත්වය තුළ ප්‍රති නිෂ්පාදනය කිරීමේ දී භාවිත කළේ සම්ප්‍රදාය නමැති මෙවලම යි. එය ව්‍යුහයක් වන නිසා සංකල්පයක් මෙන් ප්‍රතිපක්ෂ යෙදුම් හා සංහිතා ගත කළ නො හැකි ය. සම්ප්‍රදායික යන යෙදුම සම්ප්‍රදායෙන් වෙනස් වූ ඉතිහාසය හා අතීත උරුමය සංඥා කරන සංකල්පයකි. එය ව්‍යුහයක් නො වේ. එය නූතනත්වයට ප්‍රත්පක්ෂ ව පිහිටුවිය හැකි ය.

සම්ප්‍රදාය හැම අභිනව ඒකකයකින් ම වෙනස් භාවයට පත් වේ. එය දෙවියන්ගෙන් ලැබෙන ආලෝකයක් නොව පුද්ගලයා විසින් ම නිපදවනු ලබන පුද්ගලයා විසින් ම වෙනස් කරමින් පවත්වාගෙන යන්නකි. සම්ප්‍රදායන් ව්‍යුහනය කිරීමටත් පවත්වාගෙන යාමටත් හැක්කේ ආර්ථීක දේශපාලන බලය සහිත ඒජන්තයන්ට පමණි. ප්‍රාග්ධනය හිමි පන්තිය නැතහොත් බලය හිමි පන්තිය විසින් නිර්මාණය කරන සම්ප්‍රදායන් නිර්ප්‍රභූ ජාති, පන්ති හෝ ලිංගිකයන් විසින් පවත්වාගෙන යනු ලැබීම දැකිය හැකි සාමාන්‍ය තත්වය යි. "සාමාන්‍ය දැනීම" තුළ සම්ප්‍රදාය, දිව්‍යමය භාෂිත වන බවත් ඒවා අභියෝගයට ලක් කිරීම දේව ශාපයට හේතු වන බවත් ප්‍රකාශයට පත් කරනුයේ ප්‍රාග්ධන හිමි පන්තිය විසිනි. ඒ අනුව සම්ප්‍රදාය යනු නිර්ප්‍රභූන්ට හතුරු වූ ප්‍රතිපක්ෂ ව්‍යුහයකැ යි නො ගත යුතු ය. සම්ප්‍රදාය ස්වීකරණය කොට ගෙන එය නිර්ප්‍රභූ සංරචකයන්ගෙන් යළි නිර්මාණය කිරීමේ හැකියාව එහි විෂය වස්තු බවට පත්වූ පිරිසට ඇත. ලංකාවේ පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණ සම්ප්‍රදාය, පාසැල් අධ්‍යාපන සම්ප්‍රදාය, බෞද්ධාගමික සම්ප්‍රදාය, පවුලේ ව්‍යුහය හා දේපළ බෙදීයාම පිළිබඳ සම්ප්‍රදාය, කුළ හා වාසගම් දීමේ සම්ප්‍රදාය ආදිය මේ ආකාරයට පීඩිත පන්ති විසින් වහා ප්‍රති ව්‍යුහනය කරනු ලැබිය යුතු බව පෙනේ.

සම්ප්‍රදාය යනු සාහිත්‍ය විචාරයට මෙන් ම සමාජ විචාරයටත් සමාජ සංශෝධනයටත් භාවිත කළ හැකි සංස්කෘතික ව්‍යුහයකි.

පාදක සටහන්-

[1.] ප්‍රමේය රත්නාවලියේ බාලදේව විද්‍යාභූෂණ දක්වා ඇත්තේ "සම්ප්‍රදාය විහීනයේ මන්ත්‍රස්තේ නිශ්ඵල මනඃ" යනුවෙනි. (1 කොටසේ 5-6 ශ්ලෝක)

[2.] ප්‍රතාභා අපූර්ව වස්තු නිර්මාණාක්ෂමා ප්‍රඥා (ප්‍රතිභාව යනු අපූර්ව වස්තු නිර්මාණය කිරීම සඳහා කිසියම් කෙනෙකු සතුව පවතින ප්‍රඥාවයි.) ප්‍රඥා නවනවෝන්මේෂශාලිනී ප්‍රතිභා මතා සා හි චක්ෂූර් භගතතේස් තෘතීයමිති ගීයතෙ. (නව අරුත් ක්ෂණයෙහි වැටහෙන්නා වූ බුද්ධිය ප්‍රතිභාවයි. මේ බුද්ධිය කෙතෙක් සුවිශේෂි ද යත් එය ඊශ්වරගේ තෙ වැනි ඇසට සම වේ.)

[3.] සිංහල ශාන්ති කර්මවල ඇරඹුම බුදුන්ගේ ලංකාගමණය හා සම්බන්ධ කරන ජන ප්‍රවාදයක් මෙසේ ය. "....මිනිස් ලොවට විත් මනුෂ්‍යයන් හට උපද්‍රව පමුණුවන්නා වූ යක්ෂයින් දමනය කිරීම සඳහා බුදු රජාණන් වහන්සේ එක් දිනක් යක්ෂයින්ගේ වාසස්ථානය වන සක්වල ගලට වැඩියහ. උන්වහන්සේගේ ආරක්ෂාව පිණිස ශක්‍ර දේවේන්ද්‍රයාත් කැටුව යන්ට සිතූ නමුත් බුදු රජාණන් වහන්සේ ඊට නොකැමැති වූ සේක. හුදකලාව යක්ෂයන් මධ්‍යයට නො යනු මැනවැයි ශක්‍ර දේවේන්ද්‍රයා විසින් නොයෙක් ලෙස කන්නලව් කරන ලද මුත් බුදු රජාණන් වහන්සේ ඔහු කී බස් නො අසා මහලු හිඟන්නෙකුගේ වෙස් ගෙන ගියහ. සක්වල ගලෙහි මුහුදේ දිය බිඳු තරමට යක්ෂයෝ හුන්හ. කුමක් සඳහා අවුදැයි ඔවුන් බුදුරදුන් අතින් විචාල කල්හී රාත්‍රියේ නවාතැන් පිණිස යයි උන්වහන්සේ පිළිතුරු දුන්හ. මෙහි නොහිඳ යවයි යක්ෂයෝ කීහ. අද රාත්‍රියේ පමණක් නතරවීමට කුඩා තැනක් දෙනු මැනවයි බුදුන් විසින් යාඥා කරන ලද කල්හි යක්ෂයෝ උන්වහන්සේ යක් සෙනෙවියා ඉදිරියට යැවූහ. ගලක් මත පටු ස්ථානයක රාත්‍රිය ගෙවීමට යක් සෙනෙවියා විසින් බුදුු රදුන්ට අවසර දෙන ලදි. අන්ධකාරය පැතිරෙත් ම බුදුුරජානන් වහන්සේ ස්වකීය ශරීරයෙන් රශ්මි මාලා නිකුත් කරවා ගල රත් වන්නට සැලසුවාහු ය. යක්ෂයින්ට උෂ්ණය නිසා අපාසු දැනෙන්ට විය. ඉක්බිති ඔවුන් ගොස් එපුවත යක් සෙනෙවියාට සැල කළ මුත් ඒ මහලු හිඟන්නාට එබඳු හාස්කමක් කෙසේ නම් කළ හැකි වේ දැයි කියමින් යක් සෙනෙවියා ඒ බව නො ඇදහී ය. එහෙත් උෂ්ණය මද මද ව අධික වී ගොස් කෙළවර දී ගල ගිණිගත් කලක් මෙන් බබලන්ට විය. එකල්හි යක්ෂයෝ සියලු දෙනා ම බියපත් ව අවුත් බුදුන් වහන්සේ පා මුල වැටී අපි සෙම් සොටු බුදින කාලකන්නි සත්ව වර්ගයා වම්හ, අපට අනුකම්පා කර වදාල මැනවැයි බැගෑපත් ව කීහ. බුදුන් වහන්සේ ඔවුන් කෙරෙහි අනුකම්පා උපදවා මම තොපට අභය දෙමි. එහෙත් තොප විසින් මා කියන බස් ඇසුව මනා ය. මනුෂ්‍යයින් හට රෝග උපද්‍රව ඇති කිරීමට මම තොපට වරම් දෙමි. එහෙත් එබඳු අවස්ථාවක දී ඇදුරන් විසින් තොප කැඳවා දොළ පිදේනි දෙන ලද කල්හී තොප විසින් එම ස්ථානයට පැමිණ දොළ පිදේනි පිළිගෙන ආතුරයා සුව කොට යා යුතු යයි අණ කොට සක්වල ගල යළි පියවි ස්වභාවයට පත් කොට එතැනින් වැඩි සේක."
(සරච්චන්ද්‍ර, සිංහල ගැමි නාටකය, 1968(1999):41)

[4.] Tradition as a noun:
• 1 [mass noun] the transmission of customs or beliefs from generation to generation, or the fact of being passed on in this way:members of different castes have by tradition been associated with specific occupations
• [count noun] a long-established custom or belief that has been passed on from one generation to another:Japan’s unique cultural traditions
• [in singular] an artistic or literary method or style established by an artist, writer, or movement, and subsequently followed by others:visionary works in the tradition of William Blake
• 2 Theology a doctrine believed to have divine authority though not in the scriptures, in particular:
• [mass noun] (in Christianity) doctrine not explicit in the Bible but held to derive from the oral teaching of Christ and the Apostles.
• (in Judaism) an ordinance of the oral law not in the Torah but held to have been given by God to Moses.
• (in Islam) a saying or act ascribed to the Prophet but not recorded in the Koran.
(http://www.oxforddictionaries.com/)

මූලාශ්‍ර-

මූල කෘති-

• කාව්‍යාදර්ශය(සුබෝධනී ව්‍යාඛ්‍යා සහිත), සංස්: පේමරතන හිමි වැලිවිටියේ සහ දේවානන්ද හිමි හල්ගස්තොට(2001), මරදාන: සමයවර්ධන පොත් හල.

• සිදත් සඟරාව, සංස්: තෙන්නකෝන්, රැ,(1967). කොළඹ: ඇම්.ඩී. ගණසේන සහ සමාගම.

• සියබස්ලකර විස්තර වර්ණනාව, සංස්:ඥානසීහ හිමි, හේන්පිටගෙදර(1964), කොළඹ: ස්වභාෂා ප්‍රකාශකයෝ.

ශබ්දකෝෂ-

• ඉංග්‍රීසි සිංහල ශබ්දකෝෂය, සංස්: මලලසේකර, ගුණපාල(1958),(1992 මුද්‍රණය), කොළඹ:ගුණසේන.

• සංස්කෘත සිංහල ශබ්ද කෝෂය, අලගියවන්න(1925)- ප්‍රකාශන තොරතුරු නැත.

• Oxford Advance Learners dictionary (2000) ed: Sally Wehmeier, (6th edition),Oxford:University press

ග්‍රන්ථ හා ලිපි-

• එළියට් ටී.එස්. (1917) සම්ප්‍රදාය හා ප්‍රත්‍යෙක කෞශල්‍යය. පරි: සුරවීර ඒ.වී, 1999, සම්ප්‍රදාය නිර්මාණය හා විචාරය, කොළඹ 10, ගොඩගේ ප්‍රකාශන.

• කුමාරස්වාමි, ආනන්ද (1962) මධ්‍යකාලීන සිංහල කලා. පරි-එච්.එම්.සෝමරත්න, කොළඹ, සංස්කෘතික කටයුතු දෙපාර්තමේන්තුව.

• ගුනසිංහ, සිරි (1986) චිරන්තන සම්ප්‍රදාය හා ප්‍රගතිය, කොළඹ10, ගොඩගේ ප්‍රකාශන.

• තාපර්, රොමිලා (1999) සම්ප්‍රදාය ගැන දුර්මත- ඉන්දීය දේතාවියන් ගැන නව කියවීමක්. පරි: රංජිත් පෙරේරා, කොළඹ, සමාජ විද්‍යාඥයින්ගේ සංගමය.

• දිසානායක, විමල් (2004) නව විචාර සංකල්ප- ඥාන ක්ෂේත්‍රයෙහි ප්‍රවණතා, බොරලැස්ගමුව: විසිඳුනු ප්‍රකාශකයෝ.

• සරච්චන්ද්‍ර, එදිරිවීර (1967) නාට්‍ය ගවේශන, කැලණිය: වීමංසා ප්‍රකාශන.

• Apte, V.S (1965), The practical Sanskrit-English dictionary: containing appendices on Sanskrit prosody and important literary and geog¾phical names of ancient India,India: Motilal Banarsidass Publ.

• Barker, Chris(2005). Cultural Studies: Theory and Practice.London: Sage.

• Barthes, Roland (1991). Mythologies. translated from the French by Annette Lavers, New York: The Noonday Press.

• Barucha, Rustom(1990).Theatre and The World - Essays on Performance and Politics on Culture, India: Manohar Publications.

• Eagleton,Terry(1996).Literary Theory: An Introduction. 2nd edition. Minneapolis: The University of Minnesota Press.

• Ebert, Gabriele (2006), Ramana Maharshi: His Life, Lulu.com

• Giddens, Anthony( 1998). Conversations with Anthony Giddens: Making Sense of Modernity. Stanford, Calif: Stanford University Press.

• Gombrich.R and ,Obeysekara.G (1988).Buddhism Transformed:Religious change in Sri Lanka, Princeton: Princeton University press.

• Gupta, R (2002). Sampradaya in Eighteenth Century Caitanya Vaisnavism, India:ICJ

• Hobs Bawm ,Eric (1983) Introduction: Inventing Traditions. The Invention Of Tradition, (Ed:) Eric Hobsbawm And Terence Ranger, pp.1-14.Cambridge: Cambridge University Press.

• Leavis, F. R. (1950).The Great Tradition. New York: George W. Stewart, Publisher Inc.

• Perera ,Nihal(1998).Society and Space:Colonialism Nationalism and Postcolonial Identity in Sri Lanka, Boulder:Westview Press.

• Strathern, Marilyn(1996). Enabling Identity? Biology, Choice and the New Reproductive Technologies. in Questions of Cultural Identity(ed:) Stuart Hall and Paul du Gay, London,Thousand Oaks, New Delhi: SAGE Publications.

• Saussure, Ferdinand de (1966)). Course in General Linguistics. (trans. Wade Baskin) London: Hill Book Company.

E-Books-

• Barry,Peter(2002).Beginning theory. [e-book] Wales:University Press.[30.12.2012]


සමන් එම්. කාරියකරවන



මේ බූන්දිය ඔබේ මූණු පොතට එක් කරන්න | Share this Boondi on Facebook
|



දුම්මල ගල ඉමේ මහ මූකලානේ
අඳෝනාව ඇඟ හීගඩු නඟන්නේ
කන්දේ් පරවේණී උළලේනියන්නේ
රෑ සමයමේ ඇයි මා බය කරන්නේ

අපෙ අම්මා දුම්මල ගලවන්න ගියා
ඒවා මිටි බැඳං වඳුරඹ පොළට ගියා
හාල් ටිකට පොල් ගෙඩියට ණයක් තියා
කොපි පොතකුයි පැන්සලකුයි ගෙනෙන්නියා

වැහි වැහැලා ගල ආඳා බඩේ උනා
අම්මා එදත් ඒ ගල මුදුනටම උනා
රූටා ගිහිං පාවුළ ගලටත් රිදුනා
අම්මා තිව් විලාපය තවමත් ඇසෙනා

ඇළබඩ රුප්පාව ළඟ රෑ හඳපානේ
ඉන්නා කලට මට දුම්මල ගල පෙනුනේ
ලෝබ නැතුව ඔය ගල දුම්මල දුන්නේ
අම්මා පෙරළුවත් තරහක් නෑ හිතුනේ

ගිං ගඟේ විලාපය | 1984

[සිතුවම : Marlina Vera]

නන්දන වීරසිංහ



මේ බූන්දිය ඔබේ මූණු පොතට එක් කරන්න | Share this Boondi on Facebook
|



"යුද්ධය" යනු සංවිධානාත්මක මනුෂ්‍ය ඝාතනයකි; අන් කිසිවක් නොවේ!

[-හැරී පැච් යනු පළමු ලෝක යුද්ධයේදී සටන් වැදුනු අය අතරින් ඉතිරිව සිටි පිරිසෙන් දිගුම කලක් ජීවත් වූ සොල්දාදුවායි. හැරී මියයන්නේ වසර 111ක් ආයු වළඳා 2009 වසරේදීය.]



මේ බූන්දිය ඔබේ මූණු පොතට එක් කරන්න | Share this Boondi on Facebook
|



පාලිත සේනාරත්න විසින් රචිත 'නීමීලනය' , කේ.ජයතිලක වෘත්තාන්ත තිර රචනය සහ කේ.ජී. ප්‍රේමරත්න ගේ 'අන්තිම නවාතැන' නවකතාව දොරට වැඩුම 2014 අගෝස්තු 17 දින පෙ.ව. 9.30 ට කන්නිමහර කේ. ජයතිලක නිදහස් පුස්තකාලයේ සන්ථාගාර ශාලාවේදී පැවැත්වේ.

කේ. ජයතිලක නිදහස් පුස්තකාලයේ දසවන සංවත්සරය සැමරුම ද එදිනට සිදුවේ.



මූලාසනය: මහාචාර්ය තිස්ස කාරියවසම්

දේශන:
කේ. ජයතිලක සමරු දේශනය - ආචාර්ය ගුණදාස අමරසේකර
අන්තිම නවාතැන සොයා යාම - මාචාර්ය රත්නසිරි අරංගල
නිමීලනය ප්‍රත්‍යාවලෝකනය- චානක විමලරත්න

නාට්‍ය සංදර්ශන: නර්තනවේදිනී මංජුලා පෙරේරා

සහභාගීත්වය:
සෝමවීර සේනානායක
ගුණසේන විතාන
කැත්ලීන් ජයවර්ධන
බොබී ජී. බොතේජු
රූ.පෙ. විජේසිංහ
තිලක් ගුණවර්ධන
ජයලාල් රෝහණ
සුමින්ද සිරිසේන

උත්සවයේ සූත්‍රධාර: ගුණතිලක අලගියවන්න



මේ බූන්දිය ඔබේ මූණු පොතට එක් කරන්න | Share this Boondi on Facebook
|



"We asked for workers, We got people instead."
(-මැක්ස් ෆ්‍රිෂ් විසින් සංක්‍රමණිකයින් පිළිබදව.)

පිටරට ජීවිතය ගැන ලංකාවට කියන්නම මේ කොලම ලියන්න ගත්තත්, මාතෘකාවෙන් පිටපනින්න සිද්ධවෙන්නෙ හරියටම මෙහෙ ජීවිතයේ ස්වභාවය ගැන නියම ප්‍රතිනිරූපණයක් ඉදිරිපත් කරමින්. ඒ මග යමින්ම මම මේ වෙලාවේ වඩාත් වැදගත් කියන පැත්තකට කතාව හරවනවා.

පිටරට ඉන්න ලාංකිකයින්ට විතරක් නෙවෙයි මුළු ලෝකෙම ඉන්න සංක්‍රමණික ජනතාවට වැදගත් සිදුවීමක් සති කිහිපයකට කලින් යුරෝපයේ සිද්ධ වුණා. ඇත්තටම අපිට වැදගත් ඒ සිද්ධියට වඩා ඉන් ලැබුණු සංඥාව කිව්වොත් වඩාත් නිවරදියි. සිද්ධිය තමයි යුරෝපා පාර්ලිමේන්තුවට අවශ්‍ය සභිකයින් තෝරාගැනීමේ මැතිවරණය. සංඥාව තමයි මේ මැතිවරණයේදි සංක්‍රමණිකයින්ට එරෙහිව පෙනී සිටි දක්ෂිණාංශික පක්ෂ රටවල් 6ක හැර (ස්පාඤ්ඤය, ග්‍රීසිය, ඉතාලිය, පෘතුගාලය, ස්ලොවැකියාව, රොමේනියාව)අන් සියළු රටවල් වලදිම ජයග්‍රහණය කිරීම. යුරෝපා මැතිවරණය තුළ තීරණාත්මක වුණු සංක්‍රමණික ගැටළුව ඇත්තටම යුරෝපා සංගමය තුළ සිද්ධවෙන අභ්‍යන්තර සංක්‍රමණ ගැන වඩාත් ඉලක්කගත වුණත්, සමස්තයක් ලෙස ආසියාවෙන් හෝ වෙන යම් ප්‍රදේශයකින් සංක්‍රමණික වුණු පිරිසට මේ විරෝධය එල්ල නොවෙනවා කියන්න බැහැ. මේ ප්‍රතිවිරෝධයේ ප්‍රතිඵලයක් විදිහට සංක්‍රමණිකයින්ට එරෙහිව පනවන නිතී රීති මමත් ඇතුලුව මේ සියළු සංක්‍රමණිකයින්ට අදාළ වෙනවා.

ඔස්ට්‍රේලියාවෙදි, දැන් යුරෝපයෙදි සිද්ධ වෙන මේ සංක්‍රමණික විරෝධය මොකද්ද? මේ රටවලින් නැගෙන ප්‍රකාශවල හැටියට වගේම අපේම ඔළුවෙ තියෙන අදහසත් වන්නේ මේ දියණු රටවල් විසින් අපි වගේ දුප්පත් රටවලින් එන පිරිසට ඉන්න දෙන එක "පිනට" කරමින් ඉන්නවා වගේ දෙයක්. ඇත්තටම දුප්පත් රටක ඉඳලා දියුණු රටකට යන කෙනෙකුගේ පුද්ගලික බලාපොරොත්තුව යම් විදිහක වාසනාවන්ත ජීවිතයකට පාරකපාගැනීමක් කියලා හිතුනට, සංක්‍රමණය ස්ථාපිත වෙන්නේ මේ රටවල ආර්ථික සහ බල දේශපාලන අවශ්‍යතාවන්ගේ එක්තරා පියවරක් විදිහට. මේක පැහැදිලි කරගැනීමට මම මහා බ්‍රිතාන්‍යය උදාරහණයකට ගන්නම්.

තමන්ගේ යටත්විජිත ව්‍යාපෘතියෙ තීරණාත්මක අවසානයට පස්සෙ දෙවැනි ලෝක යුද්ධයෙන් පස්සෙ ඇතිවෙන ශ්‍රම හිඟය පියවා ගැනීමයි ඔවුන්ගේ මුල්ම සංක්‍රමණික අවශ්‍යතාවය වෙන්නෙ. ඒ වෙනකොටත් යටත්විජිත වලට අවශ්‍ය නිලධාරී පැලැන්තිය ස්ථාපිත කරලීම සදහා අධ්‍යාපන හා සංස්කෘතික ශික්ෂණය ලබාදීම වෙනුවෙන් අදාළ යටත්විජිත වලින් පිරිස් එංගලන්තය වෙත රැගෙන ඒමට ඔවුන් කටයුතු කර තිබුණා. මේ නිසාම ශ්‍රම අවශ්‍යතා වෙනුවෙන් තවත් විදෙස් පිරිස් රැගෙන ඒමට අවශ්‍ය සමාජ වටපිටාව එංගලන්තය තුළ ස්ථාපිතව තිබුණා. ජාතියක් ලෙස සුපිරි සමාජ ජීවන රටාවකට හිමිකම් කියූ රටවල වඩාත් වෙහෙසකාරී ශ්‍රම දායකත්වය (Hard Labour) සපයන්නේ සංක්‍රමණිකයන් වීම බ්‍රිතාන්‍යයට විතරක් නෙවෙයි සංක්‍රමණිකයින් මතින් යැපෙන සෑම රටකටම පොදු දෙයක්. යටත්විජිත සමයේදී අප්‍රිකාවට රැගෙන ආ ඉන්දියානුවන්ට එරෙහිව පැන නැගුණු විරෝධය, විශේෂයෙන්ම ඉඩි අමීන් විසින් සිදුකරන ලද පිටුවහල් කිරීම් වල වගකීම බ්‍රිතාන්‍යයට දැරීමට සිදුවුණා. සීතල යුද්ධයෙන් පසුව සෝවියට් සමූහාණ්ඩුවේ ඉරිතලා යාම තවත් තීව්‍ර කිරීම වෙනුවෙන් එකී රටවලින් සංක්‍රමණිකයින් විශාල වශයෙන් පිළිගැනීමට බ්‍රිතාන්‍යය විසින් ක්‍රියා කළා. මීට අමතරව ඇමරිකාව සහ බටහිර විසින් දේශපාලනික වශයෙන් බලපෑම් කිරීමෙහි යෙදුණු රටවලින් "සරණාගතයින්" ලෙස ජන කොටසක් සියරට ගෙන්වා ගැනීමට බ්‍රිතාන්‍යය ක්‍රියාකළේ දේශපාලන උපක්‍රමයක් ලෙස. එක්සත් ජාතීන් ප්‍රමුඛ කොට ගෙන මානව හිමිකම් චෝදනා හරහා මෙම රටවලට අතපෙවීමේ වක්‍ර උපක්‍රමයක් ලෙසයි මෙය ක්‍රියාත්මක වූයේ. අධ්‍යාපනය ඇසුරින් විදේශ විනිමය ගෙන්වා ගැනීමත්, ඒ හරහා ගොඩනැගෙන ආර්ථික පිම්බීමත් මෑතකාලය තුළ ක්‍රියාත්මක වූ ආර්ථිකමය උපායමාර්ගයක්.

රටරටවල් වෙන වෙනම ගෙන සළකා බැලුවත් මේ හා අඩු වැඩි වශයෙන් සමාන තත්ත්වයක් තමයි දක්නට ලැබෙන්නෙ. එහිදී යටත් විජිත පවත්වාගෙන ගිය රටවල් විසින් එකී රටවලට නිදහස ලබාදීමෙන් අනතුරුවත් නිල නොවන ලෙස අදාළ යටත්විජිත වල ශ්‍රම සූරාකෑමේ නිරතවන ආකාරය දක්නට පුළුවන්. ඒ වගේම ඕස්ට්‍රේලියාව, කැනඩාව වැනි රටවල් අනෙකුත් රටවලින් පුහුණු ශ්‍රම හමුදාවක් ආකර්ෂණය කරගනිමින් සුපිරි රාජ්‍යයක් නිර්මාණය කරන්නේ දුප්පත් රටවල සිටින බුද්ධිමතුන් තමන්වෙත දිනාගනිමින්. අධ්‍යාපන ශිෂ්‍යත්ව, විද්වත් ක්ෂේත්‍ර වලින් විදේශිකයින් ආකර්ෂණය කරගැනීම ලංකාවෙත් යහමින් සිද්ධවෙනවා.

වඩාත් වෙහෙසකාරී ක්‍රියාවන් ඉටුකරවා ගැනීම, ලාබ ශ්‍රමය, සුබසාධන විදයම් අඩුකිරීම්, කම්කරු අයිතීන් කප්පාදුව වැනි සංක්‍රමණික ශ්‍රමිකයින්ගේ වාසි ලබා ගැනීමට වෙනුවෙන් සිදුකළ වඩාත් ක්‍රමික සැලැස්ම වුණේ යුරෝපා කලාපය තුළ නිදහස් සංසරණ ප්‍රතිපත්තියක් ඇති කිරීමයි. නැගෙනහිර යුරෝපා කලාපය තුළ පැරණි සෝවියට් සංගමයට අයත් රටවල සිටි කම්කරුවන් ආර්ථිකමය වශයෙන් දියුණු කලාපයන්ට සංක්‍රමණය වුණේ ඉන් සාපේක්ෂව වැඩි ආදායමක් උපයාගත හැකි වූ නිසයි. ඒත් මේ සැලසුම අභියෝගයට ලක්වෙන්නෙ අනපේක්ෂිතව සිදුවුණු ආර්ථික කඩාවැටීම නිසයි. මේ තත්ත්වය ගැටළුවක් වෙන්නේ මින් පසුවයි.

සංක්‍රමණිකයින්ගේ ආගමනයත් එක්ක සැබැවින්ම ඒ ඒ රටවල වැඩකරන පංතියෙ ජනතාවට අසාධාරණයක් සිදුවෙමින් පැවතුණා. ඊනියා ඉල්ලුම් සැපයුම් න්‍යායට අනුව ශ්‍රමයේ මිල තීරණය කරනවා යැයි කිව්වත්, බාහිරින් පැමිණි ශ්‍රමික පිරිසක් නිසා දේශීය ශ්‍රමයට ඇති ඉල්ලුම අඩුවුණා. මේ තත්ත්වය වර්ගවාදය, ජාතිවාදයෙන් ඉස්මතු වූවත්, එය සීමාව ඉක්මවා යෑම නිසා මේ වන විට මෙකී විරෝධය දේශපාලනික ප්‍රකාශවීමක් දක්වා ඉහළ ගොස් තිබෙනවා. එහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙසයි මෙතෙක් කම්කරු පක්ෂ වලට සිය ඡන්දය ලබාදුන් වැඩකරන ජනතාව සිය ඉල්ලීම් වෙනුවෙන් අන්ත දක්ෂිණාංශික පක්ෂ හා අත්වැල් බැදගැනීමක් සිද්ධවෙන්නෙ.

සැබැවින්ම සිද්ධ වුණේ එක්තරා දේශපාලනික දාම් ඇදීමක ඉත්තන් ලෙස ක්‍රියාකිරීමට සංක්‍රමණිකයින්ට සිද්ධ වීම. ඒත් එය අසාර්ථක වූ තැන එහි වගකීම ගැනීමට කිසිවෙකුත් ඉදිරිපත්වන බවක් පෙනෙන්නට නැහැ. වැඩිම ලාභය සොයායන පිරිස මේ මොහොතේ ලාභය පෙන්වන අන්ත දක්ෂිනාංශය වෙතට හැරී ඇති බවකුයි පේන්නෙ. සමස්ත ක්‍රියාවලිය ගැන වැටහීමක් නොමැති ඒ ඒ රටවල දේශීය වැඩකරන ජනතාවත් තමන්ට වෙලා තියෙන අසාධාරණය දකින්නෙ සංක්‍රමණිකයින්ගෙන් සිදුවූවක් ලෙසට. ඒත් ඒ අය හොදින් බැලුවොත් තේරෙනවා මේ ක්‍රියාදාමයට වගකිවයුත්තේ තමන්ගේම පාලකයෝ කියලා. ඒත් එහෙම තත්ත්වයක් මහජනතාවට අවබෝධ කරලන්නට ජනමාධ්‍ය, විද්වතුන් හෝ අනෙකුත් බලපෑම් කණ්ඩායම් ක්‍රියාකරන්නෙ නෑ. මොකද එහෙම වුණොත් මුළු ගේම් එකම පරදින හින්දා. සංක්‍රමණිකයින්ට වෛර කිරීම වගේ පහත් තැනකින් වතුර ගලාබසින්න සැලැස්වීම මේ කාටත් ලේසියි.

"මේ සියළු අර්බුද වලට හේතුව 'සංක්‍රමණිකයින්', අපිට සංක්‍රමණිකයින්ගෙන් තොර අතීත ශ්‍රී විභූතියක් තිබුණා, ඒ අතීතය නැවත ලබාදෙන්න."

මේ කතාව ඉතාම සරලව කියවෙන මැක්ස් ෆ්‍රිෂ්ගේ ප්‍රකාශයකුයි මුලින්ම මම උපුටා දක්වලා තියෙන්නෙ. එතැනදි කියවෙන්නෙ සංක්‍රමණිකයින් ලෙස අපි බලාපොරොත්තු වුණේ අපේ වැඩකරවගන්න පිරිසක් මිසක්, හැගීම් දැනීම්, සංස්කෘතියකින් පිරි මනුෂ්‍යයින් පිරිසක් නොවෙයි කියන එකයි. මේ කියලා තියෙන දේයි "වහල්කම"යි අතරයි තියෙන සමානකම් දැක්කම පුදුම හිතෙනව නේද?

නැවතත් හමුවෙමු.

විගාමික



මේ බූන්දිය ඔබේ මූණු පොතට එක් කරන්න | Share this Boondi on Facebook
|



ශ‍්‍රී ලංකාවේ පළමුවරට සිනමා අධ්‍යක්‍ෂවරුන්ගේ සංසදය විසින් සංවිධානය කෙරෙන "2014 කොළඹ ජාත්‍යන්තර චිත‍්‍රපටි උළෙල", සැප්තැම්බර් 2 සිට 7 දක්වා, රීගල්, මැජෙස්ටික් (අල්ට‍්‍රා), එම්පයර් (ඉන්ඩිපෙන්ඩන්ස් ස්ක්වෙයාර් ආකේඞ්) හා තරංගනී යන කොළඹ සිනමාහල් හතරකදී පැවැත්වෙයි. මේ කොළඹ ජාත්‍යන්තර චිත‍්‍රපටි උළෙල ගැන එහි උළෙල අධ්‍යක්‍ෂ, අශෝක හඳගම සමග කළ කතාබහකි.

ජාත්‍යන්තර චිත‍්‍රපටි උළෙලක් ලංකාවේ පැවැත්වීමේ ප‍්‍රයත්නය පැහැදිලි කරන්න.

අපේ රටේ ජාත්‍යන්තර චිත‍්‍රපටි උළෙලවල් තියන්න ගත්ත උත්සාහයන් 70 දශකයේ ඉඳන්ම තියෙනවා. විශේෂයෙන් ශ‍්‍රී ලංකා විචාරක සංගමය, ආසියානු සිනමා කේන්ද්‍රය, ඇජෙන්ඩා 14 වැනි සංවිධාන සහ සමහර තානාපති කාර්යාලවලින් අඩුවැඩි වශයෙන් එවැනි උත්සාහයන් ගැනුණා. ඒ වාගේම 1956දී ලෙස්ටර් රේඛාව කෑන්ස් චිත‍්‍රපටි උළෙලට ඉදිරිපත් කළ අවස්ථාවේ සිට මේ දක්වා නොනැවතී අපේ චිත‍්‍රපටි ජාත්‍යන්තර උළෙලවලට යනවා. ඒ හරහා ලෝක සිනමාවේ අපේ සිනමාවට තිබෙන තැන අපි අත්දැකලා තියෙනවා.

ඒ වුණත් ජාත්‍යන්තර චිත‍්‍රපටි උළෙලක අර්ථයෙන් අංග සම්පූර්ණ උළෙලක් තියන්නට අපට මෙතෙක් හැකිවී නැහැ. අංග සම්පූර්ණ ජාත්‍යන්තර චිත‍්‍රපටි උළෙලක ලෝකයේ සියලූ කලාපවලින් එන චිත‍්‍රපටි තිරගත වෙනවා. ඊට අමතරව චිත‍්‍රපටි උළෙලත් එක්ක බැඳුණු වෙනත් ක‍්‍රියාකාරකම් රාශියක් තියෙනවා, වැඩමුළු, සංදර්ශන, කතාබහ, සංවාද. සම්මන්ත‍්‍රණ, ප‍්‍රදර්ශන ආදි වශයෙන්. එවැනි චිත‍්‍රපටි උළෙලකදී තමයි ලෝක සිනමාවේ විවිධ ප‍්‍රවණතා පිළිබඳව දැනගන්නත්, ඒවා පිළිබඳව කතාබහ කරන්නත් සිනමා පේ‍්‍රක්‍ෂකයන්ට අවස්ථාවක් ලැබෙන්නේ. එවැන්නක් වාර්ෂිකව තියන්න පටන් ගත්තාම පුරුද්දක් විදියට ඒකට පේ‍්‍රක්‍ෂකයෝ ආකර්ෂණය වීමක් තිබෙනවා. ඉතින් මේ තමයි ලංකාවේ ජාත්‍යන්තර චිත‍්‍රපටි උළෙලක් තැබීමේ උත්සාහය ක‍්‍රියාත්මක වන අවස්ථාව.

මෙතැනදි වෙන්නේ පටන්ගැන්මක්. ඒත් ක‍්‍රමවත් පටන්ගැන්මක්. දිගටම කරගෙන යන්න පුළුවන් වුණොත් මේක ලොකු සංස්කෘතික වැඩසටහනක් බවටත් වාර්ෂිකව පත්වෙයි. උදාහරණයක් හැටියට කෑන් වගේ වෙරළාශ‍්‍රිත නගරයක් ලෝකය හඳුනන්නේ එහි පැවැත්වෙන චිත‍්‍රපටි උළෙල නිසා.

චිත‍්‍රපටි උළෙලක අදහස වර්ධනය වී ගොඩනැගුණේ කොහොමද?

ගිය අවුරුද්දේ ඉඳන්ම චිත‍්‍රපටි උළෙල පිළිබඳ අදහස තිබුණාට, ප‍්‍රායෝගිකව කරගැනීම සඳහා විවිධ පාර්ශ්වයන් එක්ක කතාකරලා උත්සාහ ගත්තාට ඒක හරිගියේ නැහැ. මේ සැරේ තමයි ඒක හරිගියේ. අපි ජපානයේ ඔකිනාවා උළෙලට ගිහින් අදහස කිව්වාම ඒ චිත‍්‍රපටි උළෙලේ අධ්‍යක්‍ෂවරු ලංකාවට ආවා ඒ ගැන බලන්න. ඔවුන් පොරොන්දු වුණා, පටන්ගැන්ම සඳහා අපිට පොඩි සහයෝගයක් දෙන්න. ඒ අනුව අපට ලැබෙන මුදලින් චිත‍්‍රපටි ටිකක් ලංකාවට ගෙනත් පෙන්වන්න අපට අවස්ථාව ලැබුණා. නමුත් ඉතා විශාල උළෙලක් කරන්න නෙවෙයි. චිත‍්‍රපටි ගෙනල්ලා පෙන්වන්න පුළුවන්ය කියන ඒ විශ්වාසෙත් එක්ක තමයි මේක පටන්ගත්තේ. ඊට පස්සේ සිලෝන් තියටර්ස් ආයතනය අපට කිව්වා ශාලා දෙන්නම් කියලා. ජාතික චිත‍්‍රපටි සංස්ථාව සහයෝගය දෙන්නම් කිව්වා. ටික ටික තමයි ගොඩනැගෙන්නේ. නමුත් පළමුවැනි උළෙල තිබුණාට පස්සේ ලෝකය දැනගනීවි මේ ගැන. වෙනත් ජාත්‍යන්තර චිත‍්‍රපටි උළෙලවලට මේ පණිවිඩේ යනවා. දැනට අපි දන්න සම්බන්ධකම් පාවිච්චි කරලා තමයි චිත‍්‍රපටි ගත්තේ. සහභාගිවෙන්න එන අයත් එන්නේ ඒ සම්බන්ධකම් මත.

ලෝකයේ අනෙක් චිත‍්‍රපටි උළෙලවලදී වාගේ තරගකාරී අංශයකුත් මෙහි තිබෙනවාද?

මේක පළමුවැනි වාරය නිසාත්, අපේ චිත‍්‍රපටි උළෙල ගැන ලෝකය එතරම් නොදන්නා නිසාත්, තරගකාරි උළෙලක් සංවිධානය කරන්න තරම් අවකාශයක් තිබුණේ නැහැ. ඒ තත්ත්වය මත ලබන අවුරුද්දේ ඉඳලා අපට නිවේදනය කරන්න පුළුවන් තරගයක් තියෙනවා කියලා. ආරම්භයක් හැටියට ඉන්දීය සාගර කලාපීය තරග අංශයකින් තමයි පටන්ගන්න හිතාගෙන ඉන්නේ.

මෙවැනි දැවැන්ත වැඩකදී මොනවාද මුහුණ දෙන්න සිදුවන අභියෝග?

ලංකාවට තියෙන ලොකුම අභියෝගය තමයි, සිනමාව සම්බන්ධයෙන් පමණක් නෙවෙයි අනෙක් බොහෝ කාරණා හින්දාත් චිත‍්‍රපටි උළෙලක් වැදගත්ය කියන එක ගැන නොදැනීම. මෙවැනි උළෙලක ව්‍යාපාරික වැදගත්කමකුත් තියෙනවා. රටක සංචාරක ව්‍යාපාරයටත් ලොකු වටිනාකමක් චිත‍්‍රපටි උළෙලකින් එනවා. එහෙම අවබෝධයක් ඇතිවුණාම තමයි, මේ වාගේ දේකට ආයෝජනය කරන්න පුද්ගලයො සූදානම් වෙන්නේ. එවැනි දේ ගැන අවබෝධයක් තාම ලංකාවේ නැති නිසා මේ වටිනාකම ගැන පැහැදිලි කරන එක ටිකක් වෙහෙසකරයි.

ඔකිනාවා කියන්නේ ජපානයේ නගරයක්. සාමාන්‍යයෙන් එය ලෝකය දන්නේ අමෙරිකානු හමුදා කඳවුරක් එහි තිබෙන නිසා. නමුත් ඔකිනාවා චිත‍්‍රපටි උළෙල හරහා ඒ නගරය ගැන වෙනම ප‍්‍රතිරූපයක් හදන්න ඔවුන්ට පුළුවන් වුණා. ඉතින්, ඔකිනාවා සංවිධායකයන් පහසුවෙන් තේරුම්ගත්තා කොළඹ චිත‍්‍රපටි උළෙලක් කිරීමේ වැදගත්කමත්.

අංග සම්පූර්ණ චිත‍්‍රපටි උළෙලක චිත‍්‍රපටි 300ක් විතර පෙන්වනවා. අපිට පෙන්වන්න පුළුවන් වෙන්නේ 70ක් 80ක් විතර තමයි. ඒ තත්ත්වයට ගැළපෙන නව තාක්‍ෂණය සහිත සිනමා ශාලාත් අපට නැහැ. ඒක තව ප‍්‍රශ්නයක්. අපේ චිත‍්‍රපටි බෙදාහැරීමේ යාන්ත‍්‍රණයෙන් බැහැර වෙලා ශාලා ලබාගැනීමේ ක‍්‍රමවේදයත් ප‍්‍රශ්නයක්. මීට වඩා චිත‍්‍රපටි ශාලාවලට මේක ව්‍යාප්ත කරන්න පුළුවන් නම් වැඩි චිත‍්‍රපටි ප‍්‍රමාණයක් අපට ගෙන්වා ගන්න පුළුවන්.

ඇත්ත වශයෙන්ම අධ්‍යක්‍ෂවරුන්ගේ සංසදය හැටියට අපි කරන්න ඕනෑ වැඩක් නෙවෙයි මේ, අපි කරන්න ගත්තාට. නමුත් ව්‍යාපාරික වුවමනාවෙන් කරන්න පුළුවන් වැඩක් මේක. උදාහරණයක් හැටියට බූසාන් සිනමා උළෙල එක්ක තමයි කොරියානු සිනමාව කියලා එකක් ජාත්‍යන්තරය හඳුනාගන්නේ සහ කොරියානු නව රැල්ලක් පටන්ගන්නේ. කොරියානු සිනමාව කර්මාන්තයක් හැටියට ශක්තිමත් වෙන්නත්, කලාවක් හැටියට කොරියානු සිනමා රැල්ලක් බිහිවෙන්නත් හේතුවුණේ බූසාන් චිත‍්‍රපටි උළෙල. ටොරොන්ටෝ චිත‍්‍රපටි උළෙල දැන් තනි ආයතනයක් හැටියටම වර්ධනය වෙලා තියෙනවා. ඔවුන්ට සිනමා ශාලා පවා තිබෙනවා. මේ වාගේ දෙයක් ඒ මට්ටමට දියුණු කරන්නත් පුළුවන් තත්ත්වයක් තිබෙනවා. හැබැයි ඒ අත්දැකීම ඇඟට දැනෙන්න ඕනෑ.

සාමාන්‍ය උළෙලකදී දකින්න ලැබෙන්නේ කිසියම් අවුරුද්දක නිපදවූ අලූත්ම චිත‍්‍රපටි. මෙහිදීත් එවැනි නවතම චිත‍්‍රපටි දක්නට ලැබෙනවාද?

ඔව්. උදාහරණයක් හැටියට මේ අවුරුද්දේ කෑන්ස් චිත‍්‍රපටි උළෙලේ පළමුවරට පෙන්වූ චිත‍්‍රපටි ආසියාවේදී පළමුවැනි වතාවට ප‍්‍රදර්ශනය වෙන්නේ කොළඹ චිත‍්‍රපටි උළෙලේදීයි. ඒ වාගේම බර්ලින්වල පෙන්වූ අලූත් චිත‍්‍රපටි මෙහි පෙන්වනවා. විවිධත්වය ඇතිකරන්නත්, බිහිවුණු හොඳම චිත‍්‍රපටි ගෙන්වන්නත් වුවමනා නිසා 2013 නිෂ්පාදනය වුණු චිත‍්‍රපටි තමයි ගන්නේ. ඊට අමතරව 2012 චිත‍්‍රපටි එක දෙකකුත් ප‍්‍රදර්ශනය වෙනවා. ඒවා ඉතාමත්ම හොඳ චිත‍්‍රපටි නිසායි ගත්තේ. ලොකාර්නෝ චිත‍්‍රපටි උළෙල තියෙන්නේ කොළඹ චිත‍්‍රපටි උළෙලට සති දෙකකට කලින්. එහි පළමුවර පෙන්වන චිත‍්‍රපටි ඊළඟට පෙන්වන්නේ කොළඹ. දවසකට ශාලා හතරක චිත‍්‍රපටි 16ක් ප‍්‍රදර්ශනය වෙනවා. ඒක විශාල ප‍්‍රමාණයක්. සමහර විට තරංගනී සිනමා ශාලාවේ මධ්‍යම රාත‍්‍රී දර්ශනයක් පවත්වන්නත් පුළුවන්ද කියලාත් බලනවා. එහෙමයි මේක සංස්කෘතික ක‍්‍රියාකාරකමක් හැටියට ගොඩනැගෙන්නේ.

ලංකාවේ සිනමා ශාලාවල තත්ත්වය ගැන ඔබ කිව්වා. ඒවා සෑහෙනවාද මෙවැනි උළෙලක් දරාගන්නට?

කොළඹ රීගල් සිනමා ශාලාව තමයි එවැනි නොවන ශාලාවකට තියෙන්නේ. ඒකත් මේ චිත‍්‍රපටි උළෙල සඳහාම නවීකරණය කෙරෙනවා. අගෝස්තු පළමුවැනිදා සිට තාවකාලිකව වසා දමන රීගල් සිනමා ශාලාව නවීකරණය කරලා විවෘත කරන්නේ කොළඹ චිත‍්‍රපටි උළෙලට. උළෙල සඳහා තරංගනී ශාලාවටත් ඩිජිටල් ප‍්‍රක්‍ෂෙපණ පද්ධතියක් සවිකෙරෙනවා. අනෙක් ශාලා දෙකම නවීන පහසුකම් සහිත ශාලා. ඒ වාගේ කිසියම් පිබිදීමක් මේ උළෙල හරහා තිබෙන බව පෙනෙනවා.

කුමන වර්ගවල චිත‍්‍රපටිද උළෙලේ ප‍්‍රදර්ශනය කෙරෙන්නේ?

ඔෆිෂියල් සිලෙක්ෂන් කියලා කොටසක අපි තෝරාගත් චිත‍්‍රපටි ප‍්‍රදර්ශනය වෙනවා. පසුගිය අවුරුදු දෙක ඇතුළත නෙට්පැක් සම්මානය දිනූ ඉතා හොඳ චිත‍්‍රපටි නවයක් පෙන්වනවා. ප‍්‍රත්‍යවලෝකන දැක්මවල් දෙකක් තියෙනවා. එකක්, ජුලියට් බිනෝෂ් කියන ප‍්‍රංශ නිළියගේ චිත‍්‍රපටි. අනෙක මයිකලාන්ජලෝ අන්තෝනියෝනි කියන ඉතාලි චිත‍්‍රපටිකරුවාගේ චිත‍්‍රපටි.


ජුලියට් බිනෝෂ් [Juliette Binoche- Retrospective]


මයිකලාන්ජලෝ අන්තෝනියෝනි [MichelAngelo Antonioni- Retrospective]

ඒ වගේම කාලෝස් රෙගදාස් කියන මෙක්සිකානු සිනමාකරු උළෙලට මෙහි එනවා. ඔහුගේ චිත‍්‍රපටි පෙන්වනවා. ඔහු මෙහිදී දවස් දෙකක වැඩමුළුවක් කරනවා. රාජිව් රවි කියන ඉන්දියානු කැමරාකරු කැමරාකරණය සම්බන්ධව කරන වැඩමුළුවක් තියෙනවා. සංස්කරණය ගැනත්, සිනමා තිරපිටපතක් ලියලා එය සිනමා කෘතියක් බවට පත්කරගැනීම දක්වාවූ වැඩ පිළිබඳ වැඩමුළුත් තියෙනවා. ළමා චිත‍්‍රපටි වගේම ඉන්දියන් නිව් කරන්ට්ස් කියලා ඉන්දියානු නව කෘති ගැන අංශයකුත් තියෙනවා. ලංකන් නිව් කරන්ට්ස් කියලා ලංකාවේ තරුණ සිනමාකරුවන්ගේ තවමත් පෙන්නුවේ නැති චිත‍්‍රපටි ප‍්‍රදර්ශනය වෙනවා. ඊට අමතරව කෙටි චිත‍්‍රපටි හා වාර්තා චිත‍්‍රපටිත් පෙන්වනවා. සියල්ල නොමිලේයි පෙන්වන්නේ. නමුත් ප‍්‍රවේශ පත‍්‍ර ක‍්‍රමයක් ක‍්‍රියාත්මක වේවි.

මේ උළෙලේදී රතු පලසකුත් ඇතිරෙනවා නේද?

ඔව්. ජාත්‍යන්තර සිනමා උළෙලක සංදර්ශනාත්මක දිදුලන අංගය ඒකයි. රීගල් ශාලාවේ ආරම්භක අවස්ථාවේදී ශාලාවෙන් පිටත මහජනයාට දැකගත හැකිවන පරිදි ලංකාවේත් ජාත්‍යන්තර සිනමාවේත් සුවිශේෂ තාරකා කැඳවාගන්නට බලාපොරොත්තු වෙනවා. කිසිම භේදයක් නැතිව ලංකාවේ සිනමාවේ සියලූම දෙනාට රතු පලස මතින් ගමන්කරන්නට ආරාධනා ලැබෙනවා.

මෙවැනි උළෙලක ලංකාවේ සිනමාවේ කොටස්කාරයන්ට වගේම රසිකයන්ට අයට තියෙන වැදගත්කම මොකක්ද?

උළෙලේ ප‍්‍රධානතම අරමුණ තමයි සිනමාව පිළිබඳ අනුරාගයක් ඇතිකරන්න මුලපිරීම. රූපවාහිනිය නිසා, චිත‍්‍රපටිවල නීත්‍යනුකූල හෝ නීත්‍යනුකූල නොවන ඞීවීඞී පිටපත් නිසා ශාලාවකට ගිහින් සාමූහික අවකාශයක් තුළ චිත‍්‍රපටියක් බැලීම, රසවිඳීම අද මිනිසුන්ගෙන් ඈත්වෙලා. ඒ සඳහා නැවත මිනිසුන් ගෙනයෑමට අවශ්‍ය සිනමාව පිළිබඳ අනුරාගය ඇතිකිරීම මෙයින් සිදුවෙයි කියලා අපි හිතනවා. එවැනි අනුරාගයක් ඇතිකළොත් පමණයි, කලාවක් හා කර්මාන්තයක් හැටියට සිනමාව පවතින්න පුළුවන් වෙන්නේ.

අපේ රටේ තරුණ සිනමාකරුවන් ඉන්නවා, තමන්ගේ චිත‍්‍රපටිය හදාගෙන අවුරුදු තුන හතරක් ගිහින් තවමත් පෙන්වන්න බැරිව ළතැවෙන. කවදා ඒක පෙන්වන්න ලැබෙයිද විශ්වාසයක් නැහැ. මෙවැනි උළෙලකින් සිනමාව ගැන අවධානයක් ඇතිවුණොත් ඊට අනුකූලව වෙනස්වන තත්ත්වයන් එක්ක ඔවුන්ටත් බලාපොරොත්තුවක් ලැබෙන්න පුළුවන්.

ලෝකයේ වෙනත් සිනමා උළෙලවල් තියෙන්නේ ඒ ආශ‍්‍රිත ක‍්‍රියාකාරකම් පහසුවෙන පරිදි සීමාසහිත භූගෝලීය ඉඩක නේද? ලංකාවේත් ඒ තත්ත්වය ඇතිවෙයිද?

ඔව්. කොළඹත් එහෙම කරන්න පුළුවන්. වෙනත් රටවල මල්ටිෆ්ලෙක්සස් (චිත‍්‍රපටි ශාලා කිහිපයකින් සැදි සංකීර්ණ) දෙකක විතර උළෙල පැවැත්වෙනවා. ඒ අතර ගමනාගමනයට ෂට්ල් සර්විස් යොදාගැනෙනවා. එවැනි පරිසරයක් ලංකාවේ මරදාන ආශි‍්‍රතවත් ඒ කාලයේ තිබුණා. මරදාන ආශි‍්‍රතව රූබි, එල්ෆින්ස්ටන්, ඉම්පීරියල්, සෙන්ට‍්‍රල්, ගාමිණි හෝල් ආදිය කේන්ද්‍රකරගෙන එවැනි දෙයක් ගොඩනැගිලා තිබුණා. රෑ එළිවෙනකම් හෝටල් ඇරලා තිබෙන නයිට් සිටි එකක් බවට මරදාන පත්වෙලා තිබුණේ ඒ සිනමා සංස්කෘතියත් නිසා. අද අපට නැත්තේ මිනිසුන්ට ගැවසෙන්න වුවමනා කරන සංස්කෘතික කටයුතුයි, ඒවාට අදාළ පහසුකමුයි. ඒක හදන්න ඕනෑ.

එවැනි දෙයක් අධ්‍යක්‍ෂවරුන්ට පමණක් කළ හැකියිද? රජයේ සහයෝගයත් අවශ්‍යයි නේද?

අපි සිනමා අධ්‍යක්‍ෂවරුන්ගේ සංසදය හැටියට මේක කරන බව ජනමාධ්‍ය අමාත්‍යාංශයටත් ජාතික චිත‍්‍රපටි සංස්ථාවටත් දන්වා තිබෙනවා. ඔවුන් අපට සහාය දෙන බව දැනටමත් කියා තිබෙනවා. එහෙම ලැබෙන සහයෝගයේ ප‍්‍රමාණය මත තමයි ඊළඟ අවුරුද්දේ මේක දියුණුකරන්න පුළුවන් වෙන්නේ. ඒ වාගේම සියලූ ජනමාධ්‍යවල සහායත් අපට අවශ්‍යයි. ඒ සියල්ලේම එකතුවෙන් තමයි කොළඹ ජාත්‍යන්තර චිත‍්‍රපටි උළෙල කියන සමස්තය හැදෙන්නේ.

චිත‍්‍රපටි උළෙලක් කෙරෙන්නේ යම් රටක රසිකයන් මෙම අගනා අවස්ථාව ඉතාම උනන්දුවෙන් භාරගනීවි කියන විශාල විශ්වාසයකින්. ලංකාව සම්බන්ධයෙන් ඒ පැත්ත කොහොමද?

උදාහරණයක් හැටියට ප‍්‍රංශයේ අමියොන් නගරයේ උළෙලක් තියෙනවා. දැන් 33 අවුරුද්දක් ඒක කෙරෙනවා. නමුත් ඔවුන් විශාල ප‍්‍රසිද්ධියක් ඊට දෙන්නේත් නැහැ. හැබැයි විශාල සෙනඟක් ඒකට එනවා. ඒ ඒක පුරුදු වෙලා නිසා. කොරියාවේ ජුන්ජු නගරයේ තියෙන උළෙලත් එහෙමයි. ඒවාට හරියට පෙරහැර බලන්න යනවා වාගේ සම්ප‍්‍රදායක් හැදිලා තියෙනවා. එවැනි පුරුද්දක් ඇතිවුණාම මිනිස්සු එනවා. ප‍්‍රංශයේ වැනි චිත‍්‍රපටි උළෙලවල දකින්න ලැබෙන විශේෂ දෙයක් තමයි ඒවා බලන්න බාගෙට බාගයක් එන්නේ ජ්‍යෙෂ්ඨ පුරවැසියෝ. විශ‍්‍රාම දිවිය ගෙවන ඔවුන්ට සෑහෙන කාලයක් චිත‍්‍රපටි සඳහා වැය කරන්නට පුළුවන්. ලංකාවේත් එවැනි අයට මේ අවස්ථාව ලබාගන්නට පුළුවන්. විශ්වවිද්‍යාල ශිෂ්‍යයන්ට, වෙනත් උසස් අධ්‍යාපනය හදාරන්නන්ට, ගුරුවරුන්ට චිත‍්‍රපටියක් රසවිඳින්න, ඒ ගැන කතාබහ කරන්න, අදහස් සමග ගැටෙන්න මේක ඉතාමත් වැදගත් අවස්ථාවක්. පාසල් දරුවන්ටත් ළමා චිත‍්‍රපටි ප‍්‍රදර්ශනයට එකතුවෙන්න පුළුවන්.

අවසන් වැදගත්ම ප‍්‍රශ්නය වාරණය. ලංකාවේ නිල චිත‍්‍රපටි වාරණය උළෙලට කොහොමට බලපාවිද?

සාමාන්‍යයෙන් උළෙලක් සඳහා ගෙන්වන චිත‍්‍රපටි වර්ග කරනවා මිසක වාරණයට ලක්වෙන්නේ නැහැ. මේ චිත‍්‍රපටි උළෙල සඳහා එවැනි සහායක් අපට දෙන බවට රැඟුම් පාලක මණ්ඩලය පොරොන්දු වෙලා තියෙනවා.


අසෝක හඳගම- කොළඹ ජාත්‍යන්තර සිනමා උළෙලේ අරමුණු පහදමින්

[උපුටනය- 2014.08.07 වන දින රාවය පුවත්පතින්.]

අරුණ ජයවර්ධන



මේ බූන්දිය ඔබේ මූණු පොතට එක් කරන්න | Share this Boondi on Facebook
|



ජාතික කියවීමේ මාසය (2014 ඔක්තෝබර්) වෙනුවෙන් ජාතික පුස්තකාල හා ප්‍රලේඛන සේවා මණ්ඩලය, පෝස්ටර් චිත්‍ර තරගයක් පැවැත්වීමට කටයුතු සංවිධානය කර ඇත. විවෘත හා පාසල් මට්ටමින් පවත්වන මෙම පෝස්ටර් චිත්‍ර තරගය සඳහා 2014.09.15 දින දක්වා නිර්මාණ භාරගන්නා අතර වැඩි විස්තර පහත දැක්වේ.

තරගය සඳහා වලංගු මාතෘකා-

පාසල් තරගකරුවන් සඳහා-

පොතපත කියවමු ගුණදම් සුරකිමු
පොත් කියවන්නෝ දැනුම ලබන්නෝ
පොතින් පතින් ලද දැනුමේ ධනය සදා කල් සුරැකේ

විවෘත තරගකරුවන් සඳහා-

ජීවිත අභියෝග දිනවන්නට කියවමු
රසවත් පිරිපුන් දිවියක් උදෙසා කියවමු
මනා කියවීම රටක පූර්ණ සංවර්ධනයට මග පාදයි

අයදුම්පත-

ජාතික කියවීමේ මාසය - දසවෙනි සංවත්සරය (2004 - 2014)
පෝස්ටර් චිත්‍ර තරගය - 2014 (පාසල් සහ විවෘත)


තරග කාණ්ඩය- ____________________

නම- ________________

ලිපිනය- _________________

උපන්දිනය- _____________________

දුරකථන අංකය- _______________

විද්‍යුත් තැපෑල- _______________

විදුහල්පතිගේ නම(පාසල් අයදුම්කරුවන් සඳහා)- _________________

විදුහල්පතිගේ අත්සන හා දිනය- ________________



මේ බූන්දිය ඔබේ මූණු පොතට එක් කරන්න | Share this Boondi on Facebook
|



ප්‍රසන්න විතානගේ නවතම සිනමා නිර්මාණය "ඔබ නැතුව ඔබ එක්ක" (With You, Without You), 2014 සැප්තැම්බර් මස 07 වැනිදා එංගලන්තයේ දී ප්‍රදර්ශණය කෙරේ. එදින සවස 2:00ලන්ඩන්හි හැරෝ නගරයේ පිහිටි සෆාරි සිනමා ශාලාවේදී (HA1 2TU) මෙම දර්ශනය පැවැත්වීමට නියමිතය.

අගෝරා සංස්කෘතික කවය මගින් සංවිධානය කරන මෙම සිනමා දර්ශණයේ සීමිත ටිකට්පත් ප්‍රමාණයක් පමණක් ඇති නිසා සිය ටිකට්පත් හැකිතාක් ඉක්මනින් වෙන්කරගන්නා ලෙස සංවිධායක මණ්ඩලය එංගලන්තවාසී ලංංකික සිනමා රසිකයින්ගෙන් ඉල්ලා සිටී.

විස්තර සදහා අමතන්න-
සුදත්- 07913231118, මහින්ද- 07782416892









මේ බූන්දිය ඔබේ මූණු පොතට එක් කරන්න | Share this Boondi on Facebook
|
Related Posts with Thumbnails