Colombo Time

BOONDI " L i v e "

Google Groups
Subscribe to BOONDI " L i v e " | බූන්දි සජීවී සංවාද
Email:
Visit this group

බූන්දියට එන පාර

වයර් දිගේ- boondionline@gmail.com | ගොළුඛෙලි තැපෑලෙන්- බූන්දියේ අපි, 190/3/A, කැන්දලියැද්දපාළුව, රාගම.

Followers



වසර 19 කට පසු දියෝනිස් දෙවොල පාමුල සිට නාඳුනන ගැහැණිය හඳුනා ගැනීම

තිලිනා වීරසිංහ ගේ නාඳුනන ගැහැණිය - 1996
නදීකා බණ්ඩාර ගේ දියෝනිස් දෙවොල පාමුල සිට - 2014

කෘති ද්විත්වය පිළිබඳ සංවාදය 2015 මැයි 24 ඉරිදා හවස 3.00 ට මීගමුව ජනාවබෝධ කේන්ද්‍රෙය් දී සිදු කෙරේ.

මූලික අදහස් දැක්වීම්:

කුමාරි කුමාරගමගේ
කේ. කේ. සමන්කුමාර
මහින්ද නාමල්

සංවිධානය: විණැන කලා හා මාධ්‍ය පදනම



මේ බූන්දිය ඔබේ මූණු පොතට එක් කරන්න | Share this Boondi on Facebook
|



මංගල්යාන් අඟහරු ග්‍රහයාගේ උතුරු අර්ධගෝලයේ නිසල පෙදෙසක් වෙත ළඟා වෙමින් තිබිණ. ඒ වූකලී සමස්ත ලෝකයේම අවධානය අඟහරු වෙතටත් වඩා ඉන්දියානු අර්ධද්වීපයට යොමුවෙමින් තිබූ සන්ධ්‍යාවක් විය. මා එවෙලේ සිටියේ මෙවර සතිඅන්ත පුවත්පතේ ‘මගේ කොලම’ සඳහා පලකළ යුතු ලිපිය සකස් කරමිනි. 'දකුණු ආසියාවේ ආර්ථික අර්බුදය' මැයෙන් මා විසින් සකස් කළ ලිපිය ඒ වන විටත් පැවතියේ අඩකට ආසන්න ප්‍රමාණයක් අවසන්වය. විවිධ ආර්ථික විශ්ලේෂණ දත්ත හා මෑත කාලීන ආර්ථික ප්‍රවණතා මෙන්ම වෙළඳපල හැසිරීම් තුලනාත්මකව විග්‍රහ කරමින් සැලකිය යුතු කරුණු ප්‍රමාණයක් මා විසින් එහි දක්වා තිබිණි.

‘අඟහරු තරණය’ සජීව විකාශය රූපවාහිනී නාලිකා සියල්ල ඔස්සේම විකාශය වෙමින් තිබිණ. මංගල්යාන් නිරුපද්‍රිතව අඟහරු මතට ගොඩබට බවත් තව ස්වල්ප මොහොතකින් යානයේ ප්‍රධාන දොරටුව විවෘත කළ පසු ගගනගාමීන් යුවළ අඟහරු මත පය තැබීමට සූදානම් බවත් කුතුහලය වඩවන ස්වරයකින් විස්තර කරනු ඇසුනි. රූපවාහිනියේ හඬ මඳක් අඩු කළ මම යළිත් ලිපිය යතුරු ලියනය කිරීම ආරම්භ කළෙමි. කලාපීය සහයෝගීතාව තුළින් ශක්තිමත් කලාපීය ආර්ථිකයක් ගොඩනැංවීම සඳහා පැරණි පූර්වාදර්ශයන් ලබා ගැනීමේ නම්නතාවන් හා සීමා පිළිබඳ වඩාත් තියුණු ලෙස තර්කයක් ගොඩනැඟීම මගේ බලාපොරොත්තුව විය. පසුගිය සාක් සමුළුවේදී යෝජනා වූ ඇතැම් යෝජනාවන්ගේ ඇති ප්‍රායෝගික දුබලතාවන් මෙන්ම ඒවා වඩාත් ඵලදායක අයුරින් ක්‍රියාවට නැංවිය හැකි ක්‍රමවේදයන් රටවල් තුළින්ම මතු කර ගැනීම පිළිබඳවත් පසුගිය සතිඅන්තයේ මගේ කොලමෙන් ලීවෙමි. කෙසේ වුවද, එම ලිපියේ තරමක මත භේදයට තුඩු දිය හැකි කරුණු ඇතුළත් හෙයින් ප්‍රධාන කර්තෘ මා අමතා ලිපිය පල කිරීමට ප්‍රථම එහි සංශෝධන කිහිපයක් කළ හැකිදැයි විමසුවේය. ලිපියේ මුඛ්‍ය අදහසට හානියක් නොවන පරිදි ඇතැම් තැන් වෙනස් කිරීමට අකමැත්තෙන් වුවත් මම එකඟ වූයෙමි. ඒ අනුව එහි ඇතැම් තැනක යෙදුණු ‘සියලුම’ යන වචනය වෙනුවට ‘ඇතැම්’ යනුවෙන්ද ‘නිරන්තරයෙන්’ යන්න ‘බොහෝ විට’ යනුවෙන්ද වෙනස් කිරීමට සිදුවිය.

"ආපහු ඇඳිරි නීතිය දාලලු.." බිරිඳ කෝපි කෝප්පයක් පිළිගන්වමින් කීවාය.

නගර කිහිපයක සිදු වූ නොසන්සුන්කාරී තත්වයන් හේතුවෙන් දිවයිනටම බලපවත්වන පරිදි ස්ථාන කිහිපයකට පනවා තිබූ ඇඳිරි නීතිය හෙට පෙරවරු 6 දක්වා දීර්ඝ කළ බව අඟහරු තරණය සජීවී වැඩසටහන අතරතුර විශේෂ ප්‍රවෘත්ති විකාශයෙන් ද මොහොතකට පෙර කියවිණ. ආගමික ස්ථානයකට පහරදීමේ සිද්ධියක් සමඟ ආරම්භ වු අරගලය පැය කිහිපයක් තුළ තදාසන්න නගර ගණනාවකට ද පැතිර ගියෙන් තත්වය පාලනය කිරීමට ඇඳිරි නීතිය පැනවීමට සිදු වූ බව නිවේදනයේ වැඩිදුරටත් දැක්විණ.

මංගල්යාන් යානයේ සිටි නාරායන් චෞද්‍රි සහ අස්රෆ් මලික් යන ඉන්දීය ගගනගාමීන් දෙදෙනා අඟහරු මතට ගොඩබට ආකාරය දැක්වෙන වීඩියෝ දර්ශන අඟහරු සහ පෘථිවිය අතර ස්ථානගත කළ අතරමැදි චන්ද්‍රිකාවක් ඔස්සේ මිනිත්තු කිහිපයක් ඇතුළත පෘථිවිය වෙත සම්ප්‍රේෂණය කළ හැකිවිය. මෙය විසිඑක්වන සියවසේ ලැබූ සුවිශේෂීම ජයග්‍රහණය බවත් මෙය මානව ශිෂ්ටාචාරයේ අලුත් යුගයක් සඳහා තබනු ලැබූ යෝධ පිම්මක් වනු ඇති බවත් නිවේදක විසින් උද්වේගකර ස්වරයකින් යුතුව විස්තර කරන ලදී.

නාරායන් හා අස්රෆ් විසින් අඟහරු මත ඉන්දීය ධජය සිටුවනු ලැබීමෙන් අනතුරුව පස් සාම්පල එකතු කරන ආකාරයත් නිරීක්ෂණ උපකරණ සවි කරන ආකාරයත් වැඩසටහන අතරතුර වරින් වර පෙන්වනු ලැබීය. මා ලියමින් සිටි ලිපියේ කටයුතු මොහොතකට නවතා දමා බිරිඳ විසින් පිළියෙළ කර දුන් කෝපි කෝප්පය තොල ගාමින් ‘අඟහරු තරණය’ නැරඹීම සඳහා සෝපාව මත හිඳගත්තෙමි. බිරිඳත් පුතුන් දෙදෙනාත් මහත් උනන්දුවකින් අඟහරු තරණය නරඹමින් සිටියහ. දැල්වුණු කුතුහලයෙන් යුතුව රූපවාහිනිය දෙස බලා සිටි දෙටුපුතු හඬ අවදි කළේය.

"තාත්තෙ, දැන් අපිටත් අඟහරු වල පදිංචියට යන්න පුළුවන්ද?"

"සමහර විට.." මම කීවෙමි.

"ඉතිං අපිත් යමුකො තාත්තෙ.."

"මේ යන විදියට අපිටත් අඟහරු වලට තමා යන්න වෙන්නෙ"
බිරිඳ සුසුමක් හෙළමින් කීවාය.

මා සකස් කරමින් සිටි ලිපිය පසුව පළ කර මේ සති අන්ත කොලම සඳහා ඉන්දියානු අඟහරු තරණය පිළිබඳ යමක් ලිවිය යුතු යැයි මට සිතිණ. නැවතත් පරිගණකය ක්‍රියාත්මක කළ මම ඒ සඳහා සුදුසු ප්‍රවේශයක් සොයමින් අන්තර්ජාල පිටු පිරික්සමින් කරුණු රැස්කළෙමි.

ඉන්දියානුවන්ගේ අඟහරු තරණය හුදෙක් ඉන්දියාවට පමණක් නොව දකුණු ආසියාවටත් සමස්ත ලෝකවාසී ජනතාවටම ආඩම්බර විය හැකි කරුණක් බව ඉන්දීය අග්‍රාමාත්‍යවරයා සිය ට්වීටර් පණිවුඩයේ දක්වා තිබිණි. සෑම රටකින්ම පාහේ සුබ පැතුම් ගලා එන්නට වූ අතර අප අසල්වැසි ඉන්දියාව අත්පත් කරගත් ජයග්‍රහණයට සුබ පතමින් ශ්‍රී ලංකා ජනරජයේ අග්‍රාමාත්‍යතුමන් ද සුභාශිංශන පණිවුඩයක් එක්කර තිබිණි.

ඉන්දියාවේ මේ තාක්ෂණික විප්ලවය සැබෑ ඉන්දීය අවශ්‍යතාවක් ද යන ගැටලුව මුල සිටම මා තුළ වූවකි. ඉන්දියාව මේ මොහොතේ ඉටුකරමින් සිටින තාක්ෂණික විප්ලවය බහුතරයක් වූ දුප්පත් එමෙන්ම නූගත් ඉන්දියානු පුරවැසියාගේ සැබෑ අවශ්‍යතාවක්ද? සමස්ත ජනගහනයෙන් හතරෙන් පංගුවක් අන්ත දුගී ජනතාවක් වෙසෙන ඉන්දියාවේ මෙම තාක්ෂණික විප්ලවය හා එමඟින් ලෝක බලවතා වීමට දරන ඊනියා ව්‍යායාමය එරට බොහෝ මධ්‍යස්ථ මතධාරීන්ගේ පවා විවේචනයට තුඩු දුන්නකි. ලෝක බලවතා වීමේ නොසන්සිඳෙන ආශාවෙන් ඉන්දියාව විසින් පසුගිය දශකයක පමණ කාලය පුරා අභ්‍යවකාශ ව්‍යාපෘති සඳහා වැයකළ මුදල සමස්ත ඉන්දියාවේ දිළිඳුකම මුළුමනින්ම පිටුදැකීමට ප්‍රමාණවත් බව ඉන්දීය ආර්ථක විශ්ලේෂකයන් විසින් මංගල්යාන් ව්‍යාපෘතියට එල්ල කළ ප්‍රධාන චෝදනාවක් විය. ඉන්දියාව මීළඟ ලෝක බලවතා වීමේ හැකියාව මෙන්ම නොහැකියාව ද එකවර උසුලන රටක් බව බ්‍රිතාන්‍ය පුවත්පතක් වාර්තා කර තිබුණේ මීට දෙසතියකට ඉහතදීය.

නගර කිහිපයක තත්වය වඩාත් උග්‍ර අතට හැරෙමින් තිබීම නිසා එම ප්‍රදේශ වල ආරක්ෂාව තර කිරීමට විශේෂ කාර්ය බලකාය යෙදවීමට සිදු වූ බව පොලිස් මාධ්‍ය ප්‍රකාශක විසින් සඳහන් කළ බව ප්‍රවෘත්ති විකාශයෙන් කියැවිණ. අන්තවාදී පිරිස් විසින් ගෙනයන කඩාකප්පල්කාරී ක්‍රියාවන්ට සහයෝගය නොදෙන ලෙසත් සාමකාමීව ක්‍රියාකරන ලෙසත් සර්වාගමික නායකයන් විසින් නිවේදනයක් නිකුත් කරමින් දැනුම් දී තිබිණි. තවද අග්‍රාමාත්‍යවරයා විශේෂ ප්‍රකාශයක් කිරීම සඳහා තව ස්වල්ප වේලාවකින් ජාතිය අමතන බවද ප්‍රවෘත්ති විකාශයේ වැඩිදුරටත් සඳහන් විය.

සිද්ධිය පිළිබඳ වැඩිදුර විස්තර දැනගැනීම සඳහා මම එවෙලේම අපගේ ප්‍රාදේශීය වාර්තාකරුවන් කිහිපදෙනෙකු ඇමතුවෙමි. තත්වය සන්සුන් වූ පසු සිද්ධිය අළලා විශේෂාංග තීරු ලිපියක් සැකසීම මගේ සිතුවිල්ල විය.

"දැන්ම මුකුත් ලියන්න එපා.. ආණ්ඩුවෙ කීප දෙනෙක්ම වැඩේ පිටිපස්සෙ ඉන්නවා.. මුං හදන්නෙ කොහොම හරි හදිසි නීතිය දාල පාර්ලිමේන්තුව විසුරුවන එක වළක්වන්න.."
එක් මිතුරෙකුගේ ප්‍රතිචාරය විය.

අලුත් පිටුවක් විවෘත කළ මම ලිපිය යතුරු ලියනය කිරීම ආරම්භ කළෙමි. කිසිදු සංස්කරණයකින් තොරව අපිළිවෙලින් සිතට නැඟුණු අදහස් එපරිද්දෙන්ම සනිටුහන් කරමින් පිටු කිහිපයක්ම එකදිගට යතුරු ලියනය කළෙමි. බිරිඳත් පුතුන් දෙදෙනාත් නින්දට යන බව පවසා තමතමන්ගේ කාමරවලට ගියහ. මධ්‍යම රාත්‍රියට ආසන්නව තිබූ නිසා තරමක වෙහෙසකර ගතියක් දැනෙන්ට වූ හෙයින් මෙහොතකට දෑස් පියාගත් මා යළිත් අවදි වී තිබුණේ අගමැතිගේ ජාතිය ඇමතීමේ කතාවෙනුත් පසුවය. අඟහරු තරණය පිළිබද විශේෂ සජීවී වැඩසටහන දිගටම විකාශය වෙමින් තිබිණි. අඟහරු ජයගැනීම සමරමින් දහස් ගණනින් ඉන්දියානුවන් ඒ මධ්‍යම රාත්‍රියේ වීදි බැස මල්වෙඩි දල්වමින් ප්‍රීතිඝෝෂා කරන අයුරු දක්නට ලැබිණ.

නොදැනුවත්වම නැවතත් නින්දට වැටුණු මා අවදි වූයේ කොපමණ වේලාවකට පසුවද යන්න නිශ්චය කළ නොහැකි විය. ඊළඟ මොහොතේ මා අවදි වන විටත් රූපවාහිනිය ක්‍රියාත්මකව තිබූ අතර කඩසාප්පු සමූහයක් ගිනිගෙන දැවෙන රූපරාමු පෙළක් දර්ශනය වෙමින් තිබිණ. ගොඩනැඟිලි ගණනාවක් මුළුමනින්ම ගින්නෙන් විනාශ වී ඇති අයුරු ද තරුණයින් පිරිසක් පෙට්‍රල් පිරවූ කෑන් අතැතිව විදී පුරා දුවමින් කඩසාප්පු ගිනිබත් කරන ආකාරයද දක්නට ලැබිණි.

මා එවෙලේ සිටින්නට ඇත්තේ නින්දත් නොනින්දත් අතරය. රූපවාහිනියෙන් දුටු ඇතැම් දර්ශන මා සිහිනයෙන්ද දුටු බව මට හොඳින්ම මතකය. ඒ මැදියම් රැයේ සිය ගණනින් මිනිසුන් වීදි බැස කඩසාප්පු ගිනිතබමින් මල්වෙඩි සහ රතිඤ්ඤා දල්වනු මා දුටුවේ සිහිනයෙන් විය යුතුය. නාරායන් සහ අස්රෆ් අඟහරු මත සැහැල්ලුවෙන් ඇවිද යන අයුරුත්, කැමරාවට අත වනන අයුරුත් මා දුටුවේ සිහිනයෙන් ද නැතහොත් රූපවාහිනියෙන්ද යන්න තවමත් මට නිශ්චය කළ නොහැකි විය.

දමිත් වැලිකල



මේ බූන්දිය ඔබේ මූණු පොතට එක් කරන්න | Share this Boondi on Facebook
|



හොරණ පුරවැසි පවුර සංවිධානය කරන විවෘත සංවාද පෙලේ දෙවැන්න ‘ 19 වන ව්‍යවස්ථා සංශෝධනයෙන් ඔබ්බට- තවදුරටත් නිදියමුද නැගිටිමුද’ මැයෙන් 2015 මැයි 23 සෙනසුරාදා සවස 2.00 ට හොරණ නගර ශාලාවේ දී පැවැත්වේ.

සංවාදයේ මූලික අදහස් දැක්වීම:
ජනාධිපති නීතීඥ ආචාර්ය ජයම්පතී වික‍්‍රමරත්න
රයිට්ස් නව් සාමූහිකයේ විධායක අධ්‍යක්ෂ නීතීඥ සුදර්ශණ ගුණවර්ධන

පුරවැසියන් වන සැමට මීට සහභාගී වීමෙන් හා අදහස් දැක්වීමෙන් දායක වන මෙන් විවෘතව ඇරයුම් කෙරේ.



මේ බූන්දිය ඔබේ මූණු පොතට එක් කරන්න | Share this Boondi on Facebook
|



I’ve been remaking Pietà the other way around:
mother was dead,
the son who wanted to carry her in his arms – segregated,
their skins looked the same.

Having this every day dream started as a ritual.
Then became an ordeal.
Once there was no ache under her breast bone. To end the dormancy, mammary glands
had been prepared for the last lassie stiffness.

And then love,
once transformed into stones and buried anonymously in ancient Gobekli Tepe
where sky burial wasn’t deep enough, reincarnated within her.
Blood she lost in labour and blood she turned to breast milk
gave him a semblance of altruism on that day we met at first.

He fathered my sons. Their scars were made when the navel-string was snipped.
Days later, the stump fell off; shrunken and black.
Scars are neither their center of gravity nor the new skin filling it.

I shed my skin the day she left.
Closed pores on it
deny the breathing.

- May 2015

සුභද්‍රා ජයසුන්දර



මේ බූන්දිය ඔබේ මූණු පොතට එක් කරන්න | Share this Boondi on Facebook
|



මහින්ද නාමල් විසින් රචිත ‘‘සොබාදහමේ දෙව්දහම" කෘතිය ජනගත කිරීම 2015 මැයි 25 සඳුදා සවස 3.00 ට මරදාන සමාජ හා සාමයික කේන්ද්‍රයේ දී පැවැත්වේ.

අදහස් දැක්වීම:
ගරු සරත් ඉද්දමල්ගොඩ පියතුමා
පරිසරවේදී රවීන්ද්‍ර කාරියවසම්

‘හරිත හිසක් - හරිත හදක් ඇති කිතුනුවකු වීමට උපතක් ඇති කරන කතිකාවක්‘ යන තේමාව ඔස්සේ මේ සංවාදය මෙහෙයවනු ලැබේ.

පරිසරයට ආදරය කිරීම, ගරුකිරීම, රැකගැනීම, වැඩිවර්ධනය කිරීම බයිබලීය දේව ධර්මය සමඟ විග්‍රහ කරමින් පාරිසරික දෙව්දහමක් ගොඩනඟන්නට මේ දරන වෑයම ලාංකේය කතෝලික සභාව තුළ ආරම්භක පියවරක් වනු ඇති සේම ඒ සඳහා හොඳ මඟපෙන්වීමක්ද වනු ඇත.



මේ බූන්දිය ඔබේ මූණු පොතට එක් කරන්න | Share this Boondi on Facebook
|



පසුගිය වසරේ අවසාන සති කිහිපය තුළ දී, අන්තර්කාලීන පිළිබඳ එක්සත් ජාතීන්ගේ විශේෂ නියෝජිත පැබ්ලෝ ඩි ග‍්‍රීෆ් මහතා ශ‍්‍රී ලංකාවේ සංචාරයක නිරත වූ බව වැඩි දෙනෙක් දන්නේ නැත. නමුත් ඔහු කවුරුන් ද යන්න ගැනත් , එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානය සමඟ ඔහුගේ ගණුදෙනුව කවරාකාරයෙන් සිදුවන්නේ ද යන්න ගැනත්, ශ‍්‍රී ලංකාව පිළිබඳ ඔහු විසින් දී තිබෙන ප‍්‍රතිචාර ගැනත් ශ‍්‍රී ලාංකිකයින් දැනගත යුතු ම යි. මක්නිසාද යත්, එය ඒ තරමට ම වැදගත් සාධනීය විවේචනයක් වන බැවිනි.

ඩි. ග‍්‍රිෆ් මහතා හැදී වැඩුනේ ශ‍්‍රී ලංකාව මෙන්ම ප‍්‍රචණ්ඩත්වයේ ගොදුරක් වූ කොලොම්බියාවේය. සමහර ගණනය කිරීම් වලට අනුව එරට යුද්ධය නිසා වසර 55 ක් තුළ මිනිසුන් දෙලක්ෂ විසි පන්දහසක් (2 25 000) මිය ගොස් ඇති අතර අභ්‍යන්තර අවතැන් වූවන් වැඩිම රටවල් අතර ලෝකයේ දෙවැනි ස්ථානයට පත් ව සිටින්නේ ද කොළොම්බියාව ය.

පැබ්ලෝ ඩි ග‍්‍රිෆ් මහතා හිටපු ඇමරිකානු ජනාධිපති ජෝර්ජ් බුෂ් මහතා ද උසස් අධ්‍යාපනය ලැබූ යේල් විශ්ව විද්‍යාලයේ කීර්තිමත් විද්‍යාර්ථියෙකු වන අතර උසස් අධ්‍යාපනය නිම කිරීමෙන් පසුව එක්සත් ජනපදයේ ඉහළම විශ්ව විද්‍යාල තුනෙන් එකක් වන ප‍්‍රින්ස්ටන් විශ්ව විද්‍යාලයේ දර්ශනය පිළිබඳ මහාචාර්යවරයා බවට පත් විය.

කෙසේ වෙතත් ග‍්‍රිෆ් මහතා එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානයේ අන්තර්කාලීන යුක්තිය පිළිබඳ විශේෂ වාර්තාකරු ලෙස පසුගිය නොවැම්බරයේ දී කුප‍්‍රකට ග්වන්තනමෝ සිදුවීම් සම්බන්ධයෙන්, විශේෂයෙන් ම වින්දිතයින් සම්බන්ධයෙනුත්, සී අයි ඒ හිංසන සම්බන්ධයෙනුත් එක්සත් ජනපද ජනාධිපති බැරක් ඔබාමාගෙන් විමසනු ලැබීය.

එමෙන් ම ඔහු එහි දී එක්සත් ජනපදය අන්‍යන් වෙන ඉදිරිපත් කරනු ලබන මානව හිමිකම් ප‍්‍රමිතීන් තමනුත් ආරක්ෂා කළ යුතු බව අවධාරණය කරනු ලැබීය. එක්සත් ජාතීන්ගේ විශේෂ නියෝජිතයකු එවැනි ප‍්‍රකාශයක් කරන විට එහි බලපෑම අතිශයින් ම ප‍්‍රබල ය.

එම නිසා විදෙස් කුමන්ත‍්‍රණ ගැන නන් දොඩවන, මානව හිමිකම් බටහිර කුමන්ත‍්‍රණ ලෙස සලකන, මානව හිමිකම් ක‍්‍රියාකාරීන් යනු ජාත්‍යන්තර දේශපාලන ක‍්‍රීඩාවේ පඹයන් ලෙස සලකන ශ‍්‍රී ලාංකීය දේශපාලන න්‍යායාචාරීන්ට පැබ්ලෝ ඩි ග‍්‍රිෆ් සම්බන්ධයෙන් එවැනි විවේචනයක් කරන්නට ද නොහැකි ය.

කෙසේ වෙතත් ඔහු පසුගියදා ශ‍්‍රී ලංකා සංචාරයේ අද්දැකීම් ඇසුරින් ද ශ‍්‍රී ලංකාවේ සංහිදියා ක‍්‍රියාදාමයන් පිළිබඳව සෑහීමකට පත් විය නොහැකි බව ඉස්මතු කර ඇති අතර සාමය හා සංහිදියාව ඇති කිරීම ඉරිදා දිනක බුෙෆ් එකකින් ආහාර බෙදා ගැනීම හා සමාන සරල ක‍්‍රියාවක් නොවන බවත් පියවර වශයෙන් දිගුකාලීන කැපවීමක් සහිතව කළ යුතු කටයුත්තක් බවත් පෙන්වා දී ඇත. ඔහු වඩාත් වැදගත් ලෙස ඉස්මතු කර පෙන්වන්නේ "මිලිටරි ජයග‍්‍රහණ පසෙක ලා ජනතාවට සංහිදියාවෙන් ජීවත් විය හැකි තත්වයක් සාධනය කළ
යුතු බව"
ය. අන්තර්කාලීන යුක්තිය ඉටු කිරීමේ මාවතක් හැටියට සිදු වී තිබෙන මානව හිමිකම් උල්ලංඝනයන් සම්බන්ධයෙන් යුක්තිය ඉටු කිරීම සිදු කළ යුතු බව ය.

ග‍්‍රිෆ් මහතාට ඉතිහාසය පිළිබඳ හැඟීමක් ඇත. ඔහු ශ‍්‍රී ලංකාව රටක් ලෙස දිනාගෙන තිබුණු ජාත්‍යන්තර කීර්තිනාමය සිහිපත් කරමින් අප රට එම කීර්තිය වර්තමානය තුළ ද අත් පත් කරගත යුතු බව පෙන්වා දෙයි.

යහපාලන නැමියාවක් තිබෙන එය වත්මන් ශ‍්‍රී ලංකාවේ දේශපාලනඥයින්, විටින් විට ප‍්‍රතිපත්ති වෙනස් කරමින් අදූරදර්ශී වැඩ පිළිවෙල කඩින් කඩ ක‍්‍රියාත්මක කිරීමට යාම විවේචනය කරයි. ඔහු පෙන්වා දෙන්නේ කොමිසමක කාර්යයක් වේවා මැතිවරණ ප‍්‍රතිසංස්කරණයක් වේවා රාජ්‍ය ප‍්‍රතිපත්ති සකස් කිරීමේදී එය නිසි මඟ පෙන්වීම් මත නිසි ව්‍යුහාත්මක ගොඩනැංවීම් මත දූරදර්ශී ආකාරයෙන් කල් යල් බලා ඉටු විය යුතු බව ය. ශ‍්‍රී ලංකාවේ දේශපාලන සංස්කෘතිය එවැනි දියුණු තත්වයකට පරිවර්තනය වීමට පසුබට වන බව ඔහුගේ අදහසයි.

ග‍්‍රීෆ් මහතා පවසන්නේ අන්තර්කාලීන යුක්තිය පිළිබඳව වැදගත් ප‍්‍රවේශ 4ක් වන සත්‍ය සෙවීම, වින්දිතයන් සඳහා යුක්තිය ඉටු කිරීම, වන්දි ලබාදීම හා ප‍්‍රතිසන්ධානය වෙනුවෙන් ශ‍්‍රී ලංකාව, ජනතාවගේ සහභාගිත්වය ලබා ගැනීමෙහි ලා උනන්දු විය යුතු බව යි.

එමෙන් ම ඔහු පෙන්වා දෙන්නේ ශ‍්‍රී ලංකාවේ ක‍්‍රියාත්මක කිරීමට තීරණය කරනු ලබන අන්තර්කාලීන යුක්ති ක‍්‍රියාවලියේ ප‍්‍රතිපත්ති සහ යාන්ත‍්‍රණය කුමක් වුවත් එය පදනම් විය යුත්තේ හුදෙක් කාලෙන් කාලට වෙනස් වන ආණ්ඩු ප‍්‍රතිපත්තිය මත නොව, මානව හිමිකම් රැකීම මත පදනම් වූ රාජ්‍ය ප‍්‍රතිපත්ති මත බව ය.

එකී ප‍්‍රතිපත්තිය සකස්වීම දේශපාලකයින්ගේ නිලධාරීන්ගේ මෙන් ම ජනතාවගේ ද අභිමතය මත විය යුතු බව ඔහු වැඩිදුරටත් පෙන්වා දෙයි. ඔහු අවධාරණය කරන්නේ රටක් හැටියට ශ‍්‍රී ලංකාව සංහිඳියාව සඳහා මෙකී ප‍්‍රතිමානයන්ගෙන් තොරව ජාතික සැලැස්ම වැනි තාවකාලික අදූරදර්ශී වැඩ පිළිවෙල හරහා ජාත්‍යන්තරය මුලා කරමින් සිටින බවත්, එය ශ‍්‍රී ලංකාවේ ප‍්‍රතිරූපයට හානිකර වන බවත් ය.

කෙසේ වෙතත් ග‍්‍රීෆ් මහතාගේ විමතිය පළ වන්නේ ඉතා ප‍්‍රජාතන්ත‍්‍රවාදී, සාක්ෂරතාවයෙන් ඉහළ ජනතාවක් සිටින ශ‍්‍රී ලංකාව මානව හිමිකම් සහ යුක්තිය පිළිබඳ විරුද්ධාභාසය වෙත ගමන් කරන්නේ කෙසේද යන්න ගැනයි. එමෙන් ම රාජ්‍යයේ ස්වභාවය රුධිර ගලනයක් ලෙස පිළිගන්නේ කෙසේ ද යන්න ගැන යි. ඔහු පවසන්නේ ගැටුම් නිරාකරණය කරගනිමින් ශ‍්‍රී ලාංකීය ජාතිය ගොඩනැංවීම කෙරෙහි ශ‍්‍රී ලංකාව රාජ්‍ය ප‍්‍රතිපත්ති සකස්කල යුතු බව යි.

ඩිලන් පෙරේරා



මේ බූන්දිය ඔබේ මූණු පොතට එක් කරන්න | Share this Boondi on Facebook
|



විපිළිසර කය රැගෙන
තතනමින් ඇවිද යමි
නිරුත්සාහික්කවම
එක්තරා ඉන්ද්‍රජාලික පෙදෙසක

නොදරා කිසි තැතක්
ඛේදයේ ගිලෙමින් ඉමි
වර්තමානය ජීවිතය ලෙස
රවටාගෙන සිත හා මනස

පා පියන් මත කිසිවෙකුගේ හෝ
නුපුරුදු ලෙස තබමි මා පය
පුරුදුකරුවෙකු මෙන් සෙමෙන්
ඒත්තු ගන්වන්නට සුදුස්සෙකු ලෙස

ඇවිටිලි කරමින් යඳිමින් සිඟමන්
නවතිනු පිණිස සදහට මෙ පෙදෙස
කෙළවරක් නොලදත් ඛේදයේම ගිලෙමි
අතිශයින්ම පෙම් කළ බැවින් ඉන්ද්‍රජාලික දිවිය

ගයාන් ඉන්දුල කොඩිතුවක්කු



මේ බූන්දිය ඔබේ මූණු පොතට එක් කරන්න | Share this Boondi on Facebook
|



ඇත්ත යුක්තිය මළ උන්ට
හිරු බැස ගිහින් බටහිරට
රත් පැහැ අහස ඇති හවස
බලා උන් වාර කොපමණ ද

එනවා එනවා වගේ යනවා
දෙනවා දෙනවා වගේ පෙනෙනා
මොනවා මෙනවා උනත් කියනා
යුක්තිය හැමදාම දෑස් අඳ කරනා

ගණිතයෙන් අංක එක්කොට සසඳා
ඉතිහාසයෙන් උන් අපි තර්ක පරදා
වර්ග සංහාර බිම පහුරු ගා ගිල දා
ඇදෙන්නෙ තුඹසට ද ඇත්ත මග දා

කලපුවක් බලා හඳ තරු ඇති රැයම
කැළඹුමක් කළා ඒ හඬ ඇත ලොවම
පිළිමයක් වෙළා හැරගිය ඒ සෝ සුසුම
පිළියමක් වෙන්න කළ යුතු දෑ බොහොම

කාලයෙන් වැසෙන දෑ බොහෝ දෑ අතරේ
ඉපදිලා මියගියත් මේ මිනිස් සංසාර කතරේ
සමතලා කෙරුවාට අතීතය හංගනා අතරේ
දැනෙන දේ මිනිසුන්ට හරි බරයි මිතුරේ

උදය ආර්. තෙන්නකෝන්



මේ බූන්දිය ඔබේ මූණු පොතට එක් කරන්න | Share this Boondi on Facebook
|



"එය පොඩි මිනිහාගේ නපුරු සිහිනයක්‌ විය. මෙම මිනිසුන් මරා දමා ඇත්තේ භූමිකම්පාව නොව ගොඩනැඟිලිය."
-කේම්බි‍්‍රජ් විශ්වවිද්‍යාලයේ භූ කම්පන විද්‍යාඥ ඡේම්ස්‌ ජැක්‌සන්

නේපාලයේ බිහිසුණු භූමිකම්පාව සිදුවීමට හරියට සතියකට පෙර ආසියාවේ භූ කම්පන විපත් වලින් සිදු වන හානිය අවම කරගැනීම වෙනුවෙන් රටවල් පණහක භූ කම්පන සමාජ විද්‍යාඥයන්ගේ හමුවක්‌ කත්මණ්‌ඩු නගරයේදී පැවැත්විණි. මෙම හමුවට බලපෑ ප්‍රධාන කරුණ නම් 1934 වර්ෂයේදී දොළොස්‌දහසකට පමණ මරු කැඳවමින් සිදු වූ නේපාල-බිහාර භූමිකම්පාවට වසර 81 ක්‌ ගත වීමය. 1934 ජනවාරි 15 වැනිදා සිදු වූ මෙම භූමිකම්පාව ගත වූ වසර දෙසීයක කාලය තුළ ලෝකයේ සිදු වූ දරුණුතම භූමිකම්පාවලින් එකක්‌ බව භූ විද්‍යාඥයෝ පවසති.

නේපාල-බිහාර භූමිකම්පාවේ කම්පනය අවුරුදු 81 ක්‌ පුරා නේපාල වැසියන් තැති ගැන්මට පත් කර තිබුණි. මේ කම්පනය නිසා පසුගිය දශක කීපය පුරාම භූ විද්‍යාඥයන්ගේ අවධානය නේපාලය වෙත යොමු වී තිබිණි. ප්‍රංශ පුවත් සේවයේ විද්‍යා ලිපි රචක සෙත් බියෝරෙස්‌ටියන් පවසන්නේ "ඔවුන් ඔර්ලෝසුව කැරකෙන බව දැන සිටියද සතුරා (භූමිකම්පාව) පහර දෙන වෙලාව දැන නොසිටි" බවයි.

පසුගිය දා නේපාලයේ සිදු වූ භූමිකම්පාවෙන් මියගිය ගණන දසදහස ඉක්‌මවිය හැකි බව නේපාල අගමැති සුෂිල් කොයිරාල පවසයි. නේපාලයේ භූමිකම්පන තාක්‌ෂණ ජාතික සංගමයේ වාර්තා පවසන්නේ සෑම වසර 75 කට වරක්‌ ඉන්දියන් සහ යුරේසියන් භූ තල ගැටී දරුණු භූමිකම්පා හට ගන්නා බවයි. නේපාලයේ අවාසනාවට මෙම භූ තල සලකුණු වැටී ඇත්තේ කත්මණ්‌ඩු නගරය හරහාය. මේ භූ තලයන්හි සලකුණු, වර්ග කිලෝමීටර 14,000ක්‌ පුරා විහිදී ගොස්‌ තිබේ. පසුගිය අවුරුදු මිලියන පණහ සිට මේ මොහොත දක්‌වා ඉන්දියානු හා යුරේසියානු භූ තල නිරන්තර එකිනෙකට ගැටෙමින් පවතින අතර එහි ප්‍රතිඵලයන් දෑස්‌ ඉදිරිපිටම දැකගත හැක්‌කේ සුන්දර හිමාලය කඳුවැටිය දෙස බැලීමෙනි.



භූමිකම්පාවක්‌ ඇතිවන්නේ කෙසේද?

පෘථිවි ගෝලය සැදී ඇත්තේ ප්‍රධාන භූ තල දෙකකිනි. එම තල දෙක නම් සාගර තලය (Oceanic Plate) සහ මහද්වීපික තලය (Continental) යි. මෙම මහද්වීපික තලය විශාල භූ තල අටකින් සහ කුඩා භූ තල නමයකින් සමන්විතය. එම භූ තල අස්‌ථායි ලෙස නිතර එහා මෙහා ගමන් කරමින් තිබේ. සමහර භූ තල ඉතා වේගයෙන් ගමන් කරන අතර ඇතැම් තල ඉතා සෙමින් ගමන් කරනු ලබයි. මෙසේ ගමන් කිරීමේදී මේ භූ තල මායිම්වල නිරන්තර ගැටීම් සිදුවේ. සමාන බල ඇති තල දෙකක්‌ එකට ගැටීමෙන් මහද්වීපික තලය (මහ පොළව) ඉහළට එසවෙන අතර අසමාන බල ඇති තල ගැටීමෙන් ගිලාබැසීම් සිදුවිය හැක. සමහර භූ තල ඉතා සක්‍රීය වන අතර ඇතැම් තල අක්‍රීය තත්ත්වයේ පවතී. සක්‍රීය භූ තල ගැටීමෙන් භූමිකම්පා සහ ගිනි කඳු උපත ලබයි. සුමාත්‍රා භූ තල මායිම ඉතා සක්‍රීය වන අතර මේ හේතුවෙන් සුමාත්‍රා භූ තලයේ සතියකට භූමිකම්පා කීපයක්‌ සිදු වේ. මෙමගින් බිහිවන ඉතා ප්‍රචණ්‌ඩ සාගර රළ තරංග, සුනාමි (Tsunami) ලෙස හඳුන්වයි. මේවා පැයට කිලෝමීටර 400 ක පමණ වේගයෙන් ගමන් කරන අතර මීටර් 20-30 අතර උසකට මුහුදු රළ නිර්මාණය කරයි. මෙවැනි ප්‍රචණ්‌ඩ රළ ජපානය, හවායි, පිලිපීනය, චීලි ආදී පෙදෙස්‌ වල නිරන්තරයෙන් ඇති වේ. 2004 වසරේ දෙසැම්බර් 26 වැනිදා ලංකාවට බලපෑ සුනාමි තත්ත්වය මීට කදිම නිදසුනකි.

පෘථිවි පෘෂ්ඨයේ ඇති ප්‍රධානතම භූ තල දෙකක්‌ වන්නේ ඉන්දියානු සහ යුරේසියානු භූ තල දෙකය. නේපාලයේ භූමිකම්පාව සිදු වූයේ මෙම භූ තල එකට ගැටීමෙනි. ඉන්දියානු භූ තලය පෘථිවි ගෝලයේ ඊසාන සහ උතුරු දෙසට ගමන් කරමින් යුරේසියානු භූ තලයේ ගැටීම තීව්‍ර කරමින් සිටී. මේ හේතුවෙන් පකිස්‌ථානය, ඉන්දියාව, නේපාලය, චීනය රටවල දරුණු භූමිකම්පා සිදුවීම් දිනෙන් දින ඉහළ යමින් තිබේ. නිරන්තර සිදුවන මෙම භූ තල දෙකේ ගැටීමෙන් ඉන්දියාව වසරකට සෙන්ටිමීටර 5 ක්‌ උතුරු ආසියාව දෙසට තල්ලු වී යන අතර හිමාලය කඳු වැටියේ උස වසරකට සෙන්ටිමීටරයකින් ඉහළ යන බව හොංකොං විශ්වවිද්‍යාලයේ භූ විද්‍යාඥ ආචාර්ය ලුන්ග් චෑන් පවසයි. ඉන්දියානු සහ යුරේසියානු භූ තල ගැටීමෙන් මුදාහරින ශක්‌තිය තාප න්‍යෂ්ඨික (හයිඩ්‍රජන්) බෝම්බයක්‌ පුපුරා යාමට සමානය.

සාමාන්‍යයෙන් සෑම මොහොතකම ගැඹුරු භූ තලයේ නිරන්තර ගැටීම් සිදුවන අතර පොළව මතුපිටදී සිදුවන එම ගැටීමකදී සිදුවන අවදානම බෙහෙවින් ඉහළය. නේපාලයේ සිදු වූ භූ තල ගැටීම සිදු වූයේ පොළොව ආසන්නයේය. මෙම ගැටීමෙන් එම භූ තල මීටර් 2 ක්‌ ඉදිරියට පැන තිබේ. එමඟින් තාප න්‍යෂ්ඨික(හයිඩ්‍රජන්) බෝම්බ 20 ක්‌ පුපුරා ගිය තරම් දැවැන්ත බලයක්‌ උත්පාදනය වූ බව ආචාර්ය ලුන්ග් චෑන් පවසයි.



ආසියාව අවදානම්...!

නේපාලයේ භූමිකම්පාව සම්බන්ධයෙන් මත ඉදිරිපත් කරන ගෝලීය භූ විද්‍යාඥයන් පවසන්නේ ආසියාවේ අවදානම් කලාප වල සිදු වන නාගරීකරණය භූමිකම්පා අනතුරු උග්‍ර කිරීමට ප්‍රධාන වශයෙන් බලපා ඇති බවයි. මෙවැනි නාගරික ප්‍රදේශවල සිදුවූ භූමිකම්පා අනතුරුවලින් කැලිෆෝනියාවේ මිලියනයක ජනතාවගෙන් 10-30 අතර ප්‍රමාණයක්‌ මියගොස්‌ ඇති අතර නේපාලයේ සහ ආසියාවේ එය දස දහස ඉක්‌මවා තිබේ. වසරක සියයට 1.14 ක වේගයෙන් සිදුවන ලෝක ජනගහණ වර්ධන අනුපාතය මෙම පාරිසරික අර්බුදය තව තවත් උග්‍ර අතට හරවමින් තිබේ. ආසියාවේ අවදානම් පාරිසරික කලාපවල සිදුවන නාගරීකරණයෙන් සිදු වූ ප්‍රතිවිපාක වලට කත්මණ්‌ඩු නගරය කදිම උදාහරණයකි.

ලක්‍ෂ 15 ක්‌ පමණ ජීවත් වන කත්මණ්‌ඩු නගරයේ නාගරික සංවර්ධන නීති නොතකා ඉදිකරන ගොඩනැඟිලි හේතුවෙන් ඉන්දියානු යුරේසියානු භූ තලය මත දැවැන්ත තෙරපීමක්‌ ඇතිකර තිබෙන බව භූ විද්‍යාඥයන්ගේ මතයයි. ප්‍රවේණික උරුමය බෙදී යාමේදී භූමිය පර්චස්‌ 2-3 කොටස්‌වලට බෙදී ගොස්‌ ඇති අතර එම පර්චස්‌ ප්‍රමාණයට ඔරොත්තු නොදෙන ගොඩනැඟිලි රැසක්‌ දිනෙන් දින කත්මණ්‌ඩු භූමිය මත දැවැන්ත පීඩනයක්‌ ඇති කරමින් නැඟී සිටී. මෙහි අවසන් ප්‍රතිඵලය වන්නේ කත්මණ්‌ඩු නගරය මැදින් වැටී ඇති ඉන්දියානු-යුරේසියානු භූ තල දෙකේ ගැටීමේ අවදානම තව තවත් වැඩිකරලීම බව භූ විද්‍යාඥයන්ගේ මතයයි.

ඒ වගේම නේපාලය දරිද්‍රතාවයේ පතුලේ මෙන්ම දූෂණයේ ඉහළින් සිටින රටකි. මේ හේතුවෙන් නාගරික අර්බුද තවත් උග්‍ර වී තිබේ. එබැවින් කත්මණ්‌ඩු නාගරිකයන්ට භූමිකම්පා අවදානම ගැන සිතන්නට කාලයක්‌ නොමැත. රාත්‍රියට නිදාගන්නා පැය කිහිපය හැරුණු විට දවසේ වැඩි කාලයක්‌ ඔවුහු වායු දූෂණය, ජල දූෂණය, ජනගහණය, මාර්ග තදබදය, දුප්පත්කම ආදී නාගරික අර්බුද ජය ගැනීමට අරගලයක නිරත වී සිටිති. ඔවුන්ගේ මේ අරගලය භූමිකම්පා අනතුරු ඉහළ යැමට හේතුවක්‌ වී තිබීම දෛවෝපගත සිදුවීමකි.

රික්‌ටර් මාපකය නොකියන දේ

භූමිකම්පාවක්‌ කෙතරම් දරුණු දැයි දැනගත හැක්‌කේ එහි ප්‍රබලතාවය මැනීමෙනි. 1930 ගණන්වලදී චාල්ස්‌ රිකටර් විසින් භූමිකම්පාවල ප්‍රබලතාව මැණීම සඳහා පරිමාණයක්‌ නිර්මාණය කළේය. මෙම පරිමාණයන් අද භූමිකම්පා ප්‍රබලතාව මැනීමට 'රික්‌ටර් මාපක' යනුවෙන් යොදා ගනු ලබයි. මෙම පරිමාණවලින් භූ කම්පනයේ සිදුවූ හානිය සෑමවිටම හෙළි නොකරයි. ඊට හොඳම උදාහරණය නම් 1994 ජුනි මසදී උතුරු බොලිවියාවේ රික්‌ටර් මාපක 8.2 ක ප්‍රබලතාවකින් සිදුවූ භූ කම්පනයෙන් මියගියේ පස්‌දෙනකු පමණක්‌ බව වාර්තා වල සඳහන්ය. එහෙත් 1976 දී රික්‌ටර් මාපක 8 ක ප්‍රබලතාවකින් චීනයේ ටංෂාන්හි සිදුවූ භූ කම්පනයෙන් සිය දහස්‌ ගණනක්‌ මියගොස්‌ තිබේ.

මින් ඉතා පැහැදිලි වන්නේ ජනතාව පදිංචි භූමිය මත ඉදිකරන අසීමිත ගොඩනැඟිලි ඔවුන්ගේම මිනී වළ කපාගන්නා තැනට පත් වී ඇති බවයි. සාමාන්‍යයෙන් භූමිකම්පාවකින් මිනිසාට ඇති වන හානිය ඉතා අවමය. ඉන් බලවත් හානි සිදුවන්නේ ගොඩනැඟිලිවලටය. ගොඩනැඟිලිවලට යට වී මිනිසුන් මිය යැම ගැන භූමිකම්පාවට දොස්‌ කියා ඵලක්‌ නැත.



ලංකාවේ භූමිකම්පා

1615 අප්‍රේල් මස 14 වැනි දින කොළඹ නගරයේ නිවාස දෙසීයක්‌ පමණ බිමට සමතලා කරමින් දෙදහසකට පමණ මරු කැඳවමින් සිදුවූ භූමිකම්පාවක්‌ පිළිබඳ විස්‌තරයක්‌ 1616 ලිස්‌බන් නගරයේදී මුද්‍රණය වූ පිටු හතරක කුඩා පොතක පල වී තිබූ බව ඓතිහාසික වාර්තා හෙළිකරයි. ජෝර්-රොඩ්ගුස්‌ නමැත්තකු විසින් මුද්‍රණය කර ඇති මෙම කෘතියේ පිටපත් ඉතා කඩිනමින් විකිණී ඇති බව එම වාර්තා පවසයි. ඒ වගේම 1814 ජුනි 14 වැනිදා මඩකලපුවේ දැවැන්ත භූ කම්පනයක්‌ සිදු වී ඇති අතර එම භූ කම්පනයෙන් මුහුදු රළ ඉතා දරුණු වූ බව ඓතිහාසික වාර්තා පෙන්වා දෙයි. 1976 තංගල්ලේ ද 1979 බදුල්ල, පස්‌සර ප්‍රදේශවල ද 2012 වසරේ අම්පාර ප්‍රදේශයේ ද භූ කම්පන සිදු වී ඇති බව භූ විද්‍යා වාර්තා පෙන්වා දෙයි. අද අප කත්මණ්‌ඩු දෙස බලමින් සුසුම් හෙළමින් සිටිය ද එවැනි ඛේදවාචකයක්‌ ශ්‍රී ලංකාවේ සිදු නොවේ යෑයි අපට කිව නොහැක.

කොළොම්බියා විශ්වවිද්‍යාලයේ භූ විද්‍යාඥයන් පවසන පරිදි ඉන්දියානු-ඔස්‌ටේ‍්‍රලියානු භූ තලය මැදින් ඉරිතලා ගොස්‌ අලුත් භූ තල මායිමක්‌ නිර්මාණය වෙමින් තිබේ. මෙය වසර මිලියන විස්‌සක්‌ තිස්‌සේ සිදුවෙමින් පවතින අතර එම භූ තල මායිම ශ්‍රී ලංකාව දකුණු දෙසින් වෙරළේ සිට කිලෝමීටර් 500ක පමණ දුරින් පිහිටා තිබීම ශ්‍රී ලංකාවේ භූමිකම්පා අවදානම ඉහළ යැමට හේතුවක්‌ වී ඇති බව මෙරට මෙන්ම ගෝලීය භූ විද්‍යාඥයෝ පවසති.

ජනතාවට පෙර භූමිය

භූමිකම්පා අනතුරු අවම කර ගැනීමට කළ හැකි පහසුම සහ සරලම ක්‍රමවේදය අවදානම් කලාප වලින් ජනතාව ඉවත් කරලීමය. නමුත් එය ප්‍රායෝගික නොවන බව නේපාලයේදී ඔප්පු වී තිබේ. ආසියානු කලාපයේ දේශපාලන අධිකාරිය සෑම විටම තීන්දු ගත යුත්තේ ජනතාව ගැන සිතා නොව භූමිය ගැන සිතාය. එවිට ජනතාවගේ ආරක්‍ෂාව නිතැතින්ම සහතික වනු ඇත. ජනතාවගේ අවශ්‍යතාව මත භූමිය තෝරා ගැනීම හේතුවෙන් පාරිසරික ව්‍යසනයන්ට මැදිව දහස්‌ ගණනක්‌ ජනතාව මියගොස්‌ තිබේ. නමුත් ආසියානු කලාපයේ භූමිය ගැන සිතා ජනතාව වෙනුවෙන් තීන්දු ගැනීම මේ දක්‌වා සිදු වී නොමැත.

නාගරික සංවර්ධනයේදී පොළොව මත තෙරපීම අඩු කෙරෙන ඉදිකිරීම් පිළිබඳ අද ලෝකයේම අවධානය යොමු වී තිබේ. ජපානය ඔවුන්ගේ ගෘහ නිර්මාණ කලාව රැඩිකල්වාදී ලෙස වෙනස්‌ කිරීමෙන් භූමිකම්පාවලින් සිදුවන අනතුරු රැසක්‌ අඩුකරගෙන තිබේ. ඇමරිකාවේ කැලිෆෝනියා ප්‍රාන්තයේ ඉපැරැණි ගඩොල් ගොඩනැඟිලි ගලවා ඉවත් කර ඒ වෙනුවට යකඩ කණු අතර ගඩොල් පේලි රඳවා නව ගොඩනැඟිලි ඉදිකර තිබේ. භූමිකම්පාවකදී මෙවැනි ගොඩනැඟිලි වල බිත්ති කඩාවැටෙන්නේ පැත්තකට නොව සිරස්‌ව පහළට බැවින් සිදුවන අනතුරු අවම මට්‌ටමක පවතී.

ආසියාවේ සාම්ප්‍රදායික ගෘහ නිර්මාණ කලාව ද, නිවර්තන නූතනවාදී ගෘහ නිර්මාණ කලාව ද අභියෝගයට ලක්‌වෙමින් තිබේ. මේ ගෘහ නිර්මාණ සංකල්ප වෙනුවට භූ කම්පන ආපදා අවම කර ගැනීමේ ගෘහ නිර්මාණ කලාවක්‌ වෙත ගමන් කිරීම දැනටමත් ප්‍රමාද වී තිබේ. 1615 පෘතුගීසි යුගයේදී ශ්‍රී ලංකාවේ සිදු වූ භූමිකම්පාව ගැන කියවීමේදී දැන් කොළඹ නගරය දෙස බලා, මහ පොළොවට තුන්වරක්‌ වැඳ අපට කළ හැකි එකම ඉල්ලීම වන්නේ "ලංකාවේ භූමිකම්පාවක්‌ ඇති නොවේවා" යන්න ප්‍රාර්ථනා කිරීම පමණි.

රසී වීරසිංහ



මේ බූන්දිය ඔබේ මූණු පොතට එක් කරන්න | Share this Boondi on Facebook
|



‘මහා සිනමාව වෙත පියනඟමු’ තේමාවෙන් යුක්තව, නූතන ලෝක සිනමාව පිළිබඳ රසික-සෘහද- විද්වත් සිනමා සම්භාෂණය 2015 මැයි මස 09 වැනිදා, සෙනසුරාදා දින පස්වරු 4.30 ට ජාතික චිත‍්‍රපට සංස්ථා ශ‍්‍රවණාගාරයේදී පැවැත්වේ.

එදින උදෑසන 9Orson Welles විසින් අධක්‍ෂණය කරන ලද Citizen Kane චිත‍්‍රපටය සහ පස්වරු 1.00 ට Federico Fellini විසින් අධක්‍ෂණය කරන ලද (8 and Half) චිත‍්‍රපටය ප‍්‍රදර්ශනය කිරීමට කටයුතු යොදා ඇත.

හිනිදුම සුනිල් සෙනෙවි ගේ ‘මහා සිනමාව කියවීම’ නමැති වියමන ද මූලික කොට ගෙන පස්වරු 4.30ට පැවැත්වෙන සිනමා සම්භාෂණය උදෙසා,

එම්.ඞී. මහින්දපාල
සුනිල් මිහිඳුකුල
ප‍්‍රියන්ත ජයරත්න
විදර්ශන කන්නන්ගර
ප‍්‍රියන්ත කොඩිප්පිලි
අතුල සමරකෝන්
ප්‍රියන්ත ෆොන්සේකා

මූලික අදහස් ඉදිරිපත් කිරීමට නියමිත අතර කතිකා සභාව මෙහෙය වන්නේ ප‍්‍රභාත් හේමන්ත විසිනි.

‘සිනමා මධු ලෝලය’ - 3 පියවර වන මෙම සිනමා මධු සැඳෑවට සහභාගී වන ලෙස ලාංකේය සිනමා ලෝලී පොදු ජනතාවට මෙම අවස්ථාව සංවිධානය කරන ‘රස’ ව්‍යාපාරය සහ ‘සංස්කෘතික විමුක්ති ගිවිසුම’ (CCL කණ්ඩායම) ආරාධනා කර සිටී.

විමසීම් : 0712667592 / 0715971183



මේ බූන්දිය ඔබේ මූණු පොතට එක් කරන්න | Share this Boondi on Facebook
|
Related Posts with Thumbnails